



{"id":304,"date":"2022-06-12T04:58:24","date_gmt":"2022-06-12T04:58:24","guid":{"rendered":"http:\/\/fdk.org.pl:443\/?page_id=304"},"modified":"2022-06-12T08:59:48","modified_gmt":"2022-06-12T08:59:48","slug":"jaroslaw-magiczne-miasto","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/fdk.org.pl\/?page_id=304","title":{"rendered":"Jaros\u0142aw &#8211; Magiczne Miasto"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Istniej\u0105 na \u015bwiecie magiczne miejsca: Pary\u017c, Wenecja, Praga, Wiede\u0144, Petersburg. Maj\u0105 w tym udzia\u0142 ludzie, kt\u00f3rzy je stworzyli: historycy, poeci, malarze, muzycy, kupcy, rzemie\u015blnicy.Magia tych miejsc bierze si\u0119 st\u0105d, \u017ce po cz\u0119\u015bci ich nie ma, lecz istniej\u0105 w nas, w historii, w pami\u0119ci. W takich miejscach a\u017c roi si\u0119 od historycznych duch\u00f3w. Ich obecno\u015b\u0107 wyczuwa si\u0119 po prostu dos\u0142ownie, przesz\u0142o\u015b\u0107 zg\u0119stnia\u0142a tam i jest realna. Polacy maj\u0105 te\u017c miasta magiczne &#8211; Warszawa, Krak\u00f3w,Wilno,Lw\u00f3w. Magicznym miastem jest te\u017c Jaros\u0142aw. Bierze si\u0119 to z odczuwalnej inno\u015bci wynik\u0142ej z obecno\u015bci wielu \u015bwiat\u00f3w zamkni\u0119tych w niewielkich miejskich murach. W Jaros\u0142awiu Polacy, \u017bydzi, Ukrai\u0144cy, Ormianie, Niemcy, W\u0142osi \u017cyli razem tworz\u0105c ducha tego terenu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Rozg\u0142os i znaczenie Jaros\u0142awia spowodowa\u0142a przede wszystkim jego rola gospodarcza. Rozwin\u0105\u0142 si\u0119 tu handel, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Jaros\u0142aw zyska\u0142 s\u0142aw\u0119 na ca\u0142\u0105 Europ\u0119 i zajo\u0142 jedno z pierwszych miejsc w\u015br\u00f3d miast I Rzeczypospolitej. Miasto le\u017ca\u0142o w punkcie krzy\u017cowania si\u0119 wa\u017cnych dr\u00f3g handlowych prastarych szlak\u00f3w wiod\u0105cych w kierunku pn-zach i zach-wsch . Jedna droga wiod\u0142a ze Lwowa do Torunia. Druga droga &#8222;ruska&#8221; z Krakowa do Lwowa by\u0142a odcinkiem wielkiego szlaku handlowego wiod\u0105cego z W\u0142och przez Niemcy do osad Genue\u0144skich nad Morzem Czarnym. Zwana by\u0142a &#8222;drog\u0105 go\u015bcinn\u0105&#8221; lub &#8222;go\u015bci\u0144cem Jaros\u0142awskim&#8221; T\u0119dy prowadzi\u0142a droga do W\u0119gier. Jarmarki Jaros\u0142awskie by\u0142y ludne, liczba kupc\u00f3w dochodzi\u0142a nieraz do 30 tys. Spotykali si\u0119 tutaj kupcy z ca\u0142ej Europy, a Jarmarki Jaros\u0142awskie by\u0142y nazywane najs\u0142awniejszymi w Europie \u015arodkowej po Frankfurckich nad Menem. Targi odbywa\u0142y si\u0119 jak w ka\u017cdym mie\u015bcie na placu targowym ko\u0142o ratusza.&#8221; Kupcy wydzier\u017cawiali podcienia dom\u00f3w ko\u0142o rynku, sklepiki i kramy znajdowa\u0142y si\u0119 te\u017c w cz\u0119\u015bciach parterowych ratusza. Drobni kupcy rozk\u0142adali kramy w budach i na \u0142awach. Inni handlowali na wozach okrytych p\u0142\u00f3tnem, kt\u00f3re tworzy\u0142y improwizowane sklepy&#8221;. O op\u0142acalno\u015bci handlu \u015bwiadczy fakt, \u017ce krakowski kupiec pochodzenia w\u0142oskiego Juliusz Attavanti wykupi\u0142 w 1625 roku plac, na kt\u00f3rym wybudowa\u0142 sklepy. Jego nast\u0119pcy dali pocz\u0105tek &#8222;organizacji pocztowej dla wygody ludzi wielkiego interesu&#8221;. Poczta dyli\u017cansowa obs\u0142ugiwa\u0142a tras\u0119 Lw\u00f3w &#8211; Krak\u00f3w. Istnia\u0142a do czasu wybudowania kolei \u017celaznej ( istniej\u0105 stajnie oraz zajezdnia pocztowa). Nad przestrzeganiem prawa i porz\u0105dku na jarmarku czuwa\u0142 specjalny s\u0105d jarmarczny nie znany nie tylko w Rzeczypospolitej, ale te\u017c za granic\u0105 Bogactwo mieszka\u0144c\u00f3w spowodowa\u0142o burzliwy rozw\u00f3j \u017cycia kulturalnego miasta.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Nasze miasto go\u015bci\u0142o w swoich murach liczne koronowane g\u0142owy i innych znakomitych go\u015bci. Przebywali tu m.in. kr\u00f3l Kazimierz Wielki (1361), kr\u00f3lowa Jadwiga (1387), kr\u00f3l Kazimierz Jagiello\u0144czyk (1485), kr\u00f3l Stefan Batory (1579), kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw IV, kr\u00f3l szwedzki Karol Gustaw (1656) , kr\u00f3l Jan III Sobieski z rodzin\u0105 (1674-1678), kr\u00f3l Polski August II (1711), car Piotr I (1711), cesarz J\u00f3zef II (1773 i 1780), cesarz Franciszek I (1817, cesarz Franciszek II (1880), arcyksi\u0105\u017c\u0119 austriacki Rudolf (1887),cesarz Wilhelm II (1914).<\/p>\n\n\n\n<p>&#8222;Ma\u0142o kt\u00f3re z miast polskich mia\u0142o tak \u015bwietn\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107 jak Jaros\u0142aw, ma\u0142o te\u017c kt\u00f3re tak znacznie upad\u0142o i tak cechy swej wspania\u0142o\u015bci zatraci\u0142o &#8222;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W drugiej po\u0142owie XVI w Polska by\u0142a licz\u0105cym si\u0119 krajem w polityce europejskiej. Obecnie nast\u0119puje powr\u00f3t naszego kraju na aren\u0119 globalnej polityki \u015bwiatowej, a klimat w stosunkach z s\u0105siadami jest bardzo dobry.Por\u00f3wnuj\u0105c map\u0119 \u015bredniowiecznych szlak\u00f3w handlowych z istniej\u0105cym przebiegiem szlak\u00f3w komunikacyjnych, oraz planowanymi inwestycjami, (autostrada) nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107 pe\u0142n\u0105 zgodno\u015b\u0107. Przeobra\u017cenia w globalnej wymianie handlowej we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie, a zw\u0142aszcza nasilenie si\u0119 wymiany mi\u0119dzy wschodem, a zachodem oraz rodz\u0105ce si\u0119 nowe rynki wschodnie stwarzaj\u0105 dogodne mo\u017cliwo\u015bci powrotu i znacznego wpisania si\u0119 miasta Jaros\u0142awia w map\u0119 powi\u0105za\u0144 gospodarczych, kulturalnych Polski i Europy. Miasto posiada szczeg\u00f3lne walory turystyczne.Prowadzone przez szereg lat prace g\u00f3rnicze w dawnych podziemnych sk\u0142adach kupieckich ci\u0105gn\u0105cych si\u0119 pod ca\u0142ym niemal miastem (2-3 kondygnacje) zlikwidowa\u0142y niebezpiecze\u0144stwo zapadania si\u0119 kamienic. W cz\u0119\u015bci zabezpieczonych sk\u0142ad\u00f3w funkcjonuje podziemna trasa turystyczna.Prowadzone prace konserwatorskie i renowacyjne przywr\u00f3ci\u0142y dawn\u0105 \u015bwietno\u015b\u0107 zabudowy. Na terenie miasta istniej\u0105 liczne wspania\u0142e zabytki architektury sakralnej. W obr\u0119bie Star\u00f3wki znajduje si\u0119 XVI-wieczna kolegiata, greckokatolicka cerkiew, \u017cydowska synagoga.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Obecny stan rynku nie spe\u0142nia swoich naturalnych funkcji tj. miejsca spotka\u0144, krzy\u017cowania si\u0119 wielu interes\u00f3w, oraz roli kulturotw\u00f3rczej. To w\u0142a\u015bnie wygl\u0105d tego placu, jego zagospodarowanie i atrakcyjno\u015b\u0107 wp\u0142ywa na kszta\u0142towanie opinii o Jaros\u0142awiu. Z my\u015bl\u0105 o dawnej \u015bwietno\u015bci nale\u017cy wskrzesi\u0107 ducha historii tego miasta. Zadanie to powinno sta\u0107 si\u0119 spraw\u0105 jednocz\u0105c\u0105 ca\u0142\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Podj\u0119ty wysi\u0142ek mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 szans\u0105 na dalszy rozw\u00f3j stwarzaj\u0105c mo\u017cliwo\u015b\u0107 zmniejszenia bezrobocia, a w efekcie doprowadzaj\u0105c do sukcesu wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Dzia\u0142alno\u015b\u0107 wielu pokole\u0144 mieszka\u0144c\u00f3w tego miasta zobowi\u0105zuje nas do odtworzenia pi\u0119knej tradycji dawnych jarmark\u00f3w kupieckich. W my\u015bl has\u0142a &#8222;Tylko w zgodzie z przesz\u0142o\u015bci\u0105 mo\u017cna \u017cy\u0107 w tera\u017aniejszo\u015bci my\u015bl\u0105c o &#8222;przysz\u0142o\u015bci&#8221; proponujemy:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\" type=\"1\"><li>Przywr\u00f3cenie pierwotnych funkcji rynku poprzez zlokalizowanie na placu wok\u00f3\u0142 ratusza handlu poprzez: m.in. lokalizacj\u0119 stanowisk handlowych (&#8222;Woz\u00f3w handlowych&#8221; sk\u0142adanych \u0142aw, stragany), wykonanie otoczenia punkt\u00f3w handlowych (stoliki, \u0142awy, ziele\u0144, p\u0142oty, parasole itp.), umieszczenie warsztat\u00f3w, sklep\u00f3w rzemie\u015blnik\u00f3w &#8211; artyst\u00f3w, wygospodarowanie miejsca do prezentacji i sprzeda\u017cy wyrob\u00f3w artystycznych (artyst\u00f3w, amator\u00f3w, uczni\u00f3w Liceum Sztuk Plastycznych i innych) itp.<\/li><li>Powr\u00f3t do tradycji Jarmark\u00f3w Jaros\u0142awskich organizowanych w stylu dawnych jarmark\u00f3w. Rynek by\u0142by miejscem spotka\u0144, wypoczynku, organizowania imprez kulturalnych i artystycznych poprzez: organizowanie cztery razy w roku jarmark\u00f3w, po\u0142\u0105czenie czasowe wybranych imprez kulturalnych ju\u017c odbywaj\u0105cych si\u0119 z Jaros\u0142awskimi Jarmarkami, zaprojektowanie i wykonanie stroj\u00f3w historycznych ( z XVI-XVII wieku) dla obs\u0142ugi, s\u0105d jarmarczny ( przedstawienia, pokazy czy tzw. \u017cywe obrazy w wykonaniu zespo\u0142u teatralnego), pokazy czynno\u015bci dawnych gin\u0105cych zawod\u00f3w popularyzowanie (wykonanie i degustacja) polskich i regionalnych potraw i napoj\u00f3w oraz prezentowanie umiej\u0119tno\u015bci jaros\u0142awskich kucharzy i gastronom\u00f3w w zakresie znajomo\u015bci kuchni innych narod\u00f3w, opracowanie i przygotowanie szlak\u00f3w turystycznych z wykorzystaniem atrakcji miasta do zwiedzania pieszo oraz pojazdami konnymi (wykonanie dw\u00f3ch egzemplarzy pojazd\u00f3w konnych o nazwie &#8222;W\u00f3z pocztowy&#8221; do przewozu turyst\u00f3w po wyznaczonych szlakach), uruchomienie poczty dyli\u017cansowej na trasach Jaros\u0142aw &#8211; Przemy\u015bl i Jaros\u0142aw &#8211; Rzesz\u00f3w ( zw\u0142aszcza w czasie trwania jarmark\u00f3w), zakup namiotu dla potrzeb organizowanych jarmark\u00f3w, festyn\u00f3w i innych imprez kulturalnych, przygotowanie pami\u0105tkowych certyfikat\u00f3w dla uczestnik\u00f3w jarmark\u00f3w oraz turyst\u00f3w odwiedzaj\u0105cych miasto, opracowanie graficzne okoliczno\u015bciowych kart pocztowych &#8222;Poczty dyli\u017cansowej&#8221;, w celu propagowania historii miasta organizowanie cyklicznych konferencji (sesje z udzia\u0142em historyk\u00f3w, nauczycieli, i uczni\u00f3w)itp.<\/li><li>Powr\u00f3t do tradycji &#8222;ruskiego szlaku&#8221;. Po 300-letniej przerwie proponujemy o\u017cywi\u0107 go jako atrakcj\u0119 turystyczn\u0105,organizuj\u0105c cykliczne imprezy (jarmarki) w okresie letnim, punktem startu by\u0142by Przemy\u015bl-najdalej na wsch\u00f3d wysuni\u0119te miasto z dawnego &#8222;ruskiego szlaku&#8221;, nast\u0119pnie przez Jaros\u0142aw, Przeworsk, \u0141a\u0144cut, Rzesz\u00f3w, Tarn\u00f3w do Krakowa. Konw\u00f3j (karawana kupiecka) z\u0142o\u017cony z kilkunastu drewnianych woz\u00f3w handlowych wzorowanych na dawnych XVI-XVII-wiecznych drewnianych wozach kupieckich oraz samochod\u00f3w obs\u0142ugi wraz z ca\u0142ym wyposa\u017ceniem technicznym go\u015bci\u0142by w kolejnych miastach na g\u0142\u00f3wnym staromiejskim Rynku (tradycyjne miejsca jarmark\u00f3w), organizuj\u0105c kilkudniowe imprezy artystyczno-handlowe, festyny. W ka\u017cdym z nich po uroczystym przywitaniu przez w\u0142odarzy, symbolicznym przekazaniu kluczy do miasta i po paradnym wje\u017adzie nast\u0105pi\u0142by etap rozbicia si\u0119 karawany poprzez ustawienie punkt\u00f3w handlowych,estrady, namiot\u00f3w, wyposa\u017cenia technicznego rozpocz\u0105\u0142by si\u0119 kilkudniowy jarmark. Jarmarki odbywa\u0142yby si\u0119 wed\u0142ug szczeg\u00f3\u0142owo opracowanego scenariusza wzbogaconego o tradycyjnie odbywaj\u0105ce si\u0119 imprezy w poszczeg\u00f3lnych miastach. Dla miast znajduj\u0105cych si\u0119 na szlaku by\u0142oby to niezwykle atrakcyjne uzupe\u0142nienie wakacyjnej oferty turystycznej, dla producent\u00f3w reklama, dla mieszka\u0144c\u00f3w zarobek oraz interesuj\u0105co sp\u0119dzony czas. Uruchomienie ca\u0142ego dawnego szlaku handlowego tzw. &#8222;ruskiej drogi&#8221; nast\u0105pi\u0142oby we Lwowie. Uwie\u0144czenie przedsi\u0119wzi\u0119cia stanowi\u0142by przejazd Konwoju (karawany kupc\u00f3w) dawnym szlakiem wiod\u0105cym z W\u0142och przez Niemcy, \u015al\u0105sk, nad Morze Czarne.Ten niezwyk\u0142y szlak, kt\u00f3rym ludzie z towarami,kultur\u0105,religi\u0105 i obyczajami przemierzali wraz z karawanami kupieckimi tysi\u0105ce kilometr\u00f3w dziel\u0105cych Europ\u0119 i Azj\u0119 (z W\u0142och, Francji poprzez Niemcy, \u015al\u0105sk, Ma\u0142opolsk\u0119 nad Morze Czarne i dalej do Azji \u015arodkowej \u0142\u0105cz\u0105c si\u0119 z wyj\u0105tkowym w dziejach Jedwabnym Szlakiem prowadz\u0105cym do Chin),stawa\u0142 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy o \u015bwiecie, po\u017cywk\u0105 tw\u00f3rczego rozwoju i lekarstwem na zab\u00f3jcz\u0105 chorob\u0119 za\u015bciankowo\u015bci. Sta\u0142 si\u0119 pomostem mi\u0119dzy Wschodem a Zachodem.<\/li><li>Podj\u0119cie wielop\u0142aszczyznowych dzia\u0142a\u0144 promocyjnych w celu ukszta\u0142towania korzystnego wizerunku miasta. Jaros\u0142awia w\u015br\u00f3d odbiorc\u00f3w krajowych i zagranicznych poprzez:<ol type=\"a\" start=\"1\"><li>zesp\u00f3\u0142 dzia\u0142a\u0144 ukierunkowanych na promocj\u0119 Jarmark\u00f3w Jaros\u0142awskich w tym promocj\u0119 Wielkiego Jarmarku Jaros\u0142awskiego ( na Niedziel\u0119 Wniebowzi\u0119cia NMP) wykreowanie obowi\u0105zuj\u0105cego &#8222;Logo&#8221;<\/li><li>oraz wykreowanie:<\/li><li>Miasta Jaros\u0142aw ( i innych miejscowo\u015bci z nim zwi\u0105zanych) jako korzystne miejsce do inwestowania<\/li><li>Miasta Jaros\u0142aw ( i kilku innych miejscowo\u015bci) jako produkt turystyczny<\/li><li>sektor\u00f3w gospodarki daj\u0105cych najwi\u0119ksze szanse o\u017cywienia ( interes\u00f3w indywidualnych i publicznych)<\/li><li>markowych produkt\u00f3w ( wyroby, us\u0142ugi) wytwarzanych w mie\u015bcie i okolicach<\/li><li>Jaros\u0142awia jako miejsca etapowego w nawi\u0105zywaniu wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej oraz wymiany kulturalnej ze wschodem.<\/li><\/ol><\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Nasza ma\u0142a ojczyzna &#8211; miasto, w kt\u00f3rym \u017cyjemy zabytki, przyroda, kultura, \u015brodowisko to dzie\u0142o wielu pokole\u0144 mieszka\u0144c\u00f3w. Obecne dzia\u0142ania powinny s\u0142u\u017cy\u0107 &#8211; wskrzeszeniu ducha dawnej \u015bwietno\u015bci, magii miasta integruj\u0105c w tym celu ca\u0142e \u015brodowisko. Z przesz\u0142o\u015bci mo\u017cemy wykorzysta\u0107 to, co by\u0142o pi\u0119kne, dobre i tw\u00f3rcze. Realizuj\u0105c ciekawe pomys\u0142y dzisiaj, tworzymy przysz\u0142o\u015b\u0107 t\u0119 najbli\u017csz\u0105 i t\u0119 odleg\u0142\u0105, szans\u0119 dla naszych rodzin zw\u0142aszcza dla dzieci, wnuk\u00f3w i prawnuk\u00f3w. Ma\u0142a ojczyzna (miasto) jest to zwi\u0105zek obywateli i ich wsp\u00f3lnych dzia\u0142a\u0144 charakteryzuj\u0105cych si\u0119 tym, \u017ce s\u0105 przyjazne cz\u0142owiekowi. Dbaj\u0105 o r\u00f3wno\u015b\u0107 obywateli wobec prawa, czyste \u015brodowisko, \u0142atwe zdobywanie pracy, opracowywanie strategii rozwoju gospodarczego we wszystkich dziedzinach , oferty dla inwestor\u00f3w, rozw\u00f3j ma\u0142ych przedsi\u0119biorstw, popraw\u0119 infrastruktury, dogodno\u015b\u0107 komunikacyjn\u0105, telekomunikacj\u0119, informatyk\u0119, budownictwo, dba\u0142o\u015b\u0107 i odnawianie zabytk\u00f3w, na koniec &#8211; pami\u0119\u0107 o historii, patrioty\u017amie i przesz\u0142o\u015bci. Realizacja pomys\u0142\u00f3w na najbli\u017csz\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 jest prosta. Wystarczy wyznaczy\u0107 sobie cel i uparcie d\u0105\u017cy\u0107 do jego realizacji, szukaj\u0105c zrozumienia u innych podobnie my\u015bl\u0105cych ludzi. Zaj\u0119cie si\u0119 swoj\u0105 ma\u0142\u0105 ojczyzn\u0105 (swoim w\u0142asnym bytem) teraz w\u0142a\u015bnie ma sens.Polska d\u0105\u017cy do wsp\u00f3lnej Europy. S\u0105dzimy, \u017ce realizuj\u0105c nasz program zmienimy sw\u00f3j najbli\u017cszy \u015bwiat, uczynimy go lepszym, pi\u0119kniejszym, a nasze miasto b\u0119dzie bli\u017cej w drodze do zjednoczonej Europy.<br><\/p>\n\n\n\n<p>Opracowali:<\/p>\n\n\n\n<p>Zbigniew i Krystyna Mo\u017cd\u017ce\u0144<\/p>\n\n\n\n<p>Materia\u0142y \u017ar\u00f3d\u0142owe:<br>Franciszek Siarczy\u0144ski &#8222;Wiadomo\u015bci historyczne i statystyczne o mie\u015bcie Jaros\u0142awiu&#8221;, Lw\u00f3w 1826<br>Jan Sas &#8211; Zubrzycki &#8222;Miasto Jaros\u0142aw i jego zabytki&#8221; Akademia Umiej\u0119tno\u015bci, Krak\u00f3w 1903<br>J. Rychlik &#8222;Ko\u015bci\u00f3\u0142 i Klasztor&#8221; P.P. Benedyktynek w Jaros\u0142awiu, Jaros\u0142aw 1903 rok<br>Artur Wagner &#8222;Handel dawnego Jaros\u0142awia&#8221; Lw\u00f3w 1929<br>Mieczys\u0142aw Or\u0142owicz &#8222;Jaros\u0142aw jego przesz\u0142o\u015b\u0107 i zabytki&#8221; 1937<br>Jan Harlender &#8222;Jaros\u0142aw i jego ludzie&#8221; 1937<br>J\u00f3zef Kus &#8222;Jarmarki Jaros\u0142awskie&#8221; [w:] &#8222;Przemyskie zapiski historyczne&#8221; 1993<br>&#8222;Kronika Dziej\u00f3w Poczty Jaros\u0142awskiej&#8221; Jaros\u0142aw Henryk Samsonowicz<br>&#8222;Europa &#8211; S\u0142owia\u0144szczyzna &#8211; Polska&#8221; Pozna\u0144 1970<br>Stowarzyszenie Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Jaros\u0142awia &#8211; Rocznik 1966<br>Stowarzyszenie Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Jaros\u0142awia &#8211; Roczniki 1972-1976<\/p>\n\n\n\n<p>Opracowali: Krystyna i Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Istniej\u0105 na \u015bwiecie magiczne miejsca: Pary\u017c, Wenecja, Praga, Wiede\u0144, Petersburg. Maj\u0105 w tym udzia\u0142 ludzie, kt\u00f3rzy je stworzyli: historycy, poeci, malarze, muzycy, kupcy, rzemie\u015blnicy.Magia tych miejsc bierze si\u0119 st\u0105d, \u017ce po cz\u0119\u015bci ich nie ma, lecz istniej\u0105 w nas, w historii, w pami\u0119ci. W takich miejscach a\u017c roi si\u0119 od historycznych duch\u00f3w. Ich obecno\u015b\u0107 wyczuwa&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/fdk.org.pl\/?page_id=304\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Jaros\u0142aw &#8211; Magiczne Miasto<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-304","page","type-page","status-publish","hentry","entry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/304","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=304"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/304\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":336,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/304\/revisions\/336"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=304"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}