{"id":308,"date":"2022-06-12T05:02:55","date_gmt":"2022-06-12T05:02:55","guid":{"rendered":"http:\/\/fdk.org.pl:443\/?page_id=308"},"modified":"2023-03-19T05:10:02","modified_gmt":"2023-03-19T05:10:02","slug":"kupiecki-szlak-via-regia","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/fdk.org.pl\/?page_id=308","title":{"rendered":"Kupiecki Szlak Via Regia"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Seweryn Mo\u017cd\u017ce\u0144 - Via Regia Wsp\u00f3lna Przesz\u0142o\u015b\u0107 Wsp\u00f3lna Droga Wsp\u00f3lna Przysz\u0142o\u015b\u0107\" width=\"750\" height=\"422\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/VMNxnM4-CV8?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><a href=\"https:\/\/youtu.be\/VMNxnM4-CV8\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">https:\/\/youtu.be\/VMNxnM4-CV8<\/a><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Wsp\u00f3lna Przesz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 Wsp\u00f3lna Droga&nbsp;\u2013 Wsp\u00f3lna Przysz\u0142o\u015b\u0107<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>mgr Krystyna Mo\u017cd\u017ce\u0144<\/strong> <strong>mgr Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>I. Wst\u0119p<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kupiecki Szlak Via Regia, kt\u00f3rym ludzie z towarami, kultur\u0105, religi\u0105 i obyczajami przemierzali w karawanach kupieckich tysi\u0105ce kilometr\u00f3w dziel\u0105cych Europ\u0119 i Azj\u0119, stanowi\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy o \u015bwiecie, po\u017cywk\u0119 tw\u00f3rczego rozwoju, lekarstwo na zab\u00f3jcz\u0105 chorob\u0119 za\u015bciankowo\u015bci.&nbsp; Ten niezwyk\u0142y trakt by\u0142 i jest symbolem integracji, jedno\u015bci Region\u00f3w Europejskich, symbolem jedno\u015bci Europy.<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O\u015b komunikacyjna, \u015bredniowieczny Kupiecki Szlak Via Regia &#8211; to ni\u0107 tworz\u0105ca&nbsp; nowoczesn\u0105 Europ\u0119. Jej przebieg ugruntowa\u0142a wielowiekowa historia. Przez stulecia \u0142\u0105czy\u0142a wa\u017cne o\u015brodki handlowe Region\u00f3w Europejskich Hiszpanii, Francji, W\u0142och, Niemiec, Polski, Ukrainy.<strong> <\/strong>Ju\u017c od ponad 2000 lat jest \u201emagistral\u0105 europejsk\u0105&#8221; o decyduj\u0105cym znaczeniu gospodarczym, kulturalnym, politycznym oraz militarnym. T\u0119tni\u0105ca \u017cyciem droga stanowi r\u00f3wnocze\u015bnie wymowny trafiaj\u0105cy do wszystkich symbol.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>II. Geneza powstania Via Regia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Na przestrzeni wiek\u00f3w nie istnia\u0142 jeden przebieg trasy Kupieckiego Szlaku Via Regia. Ka\u017cdy z panuj\u0105cych usi\u0142owa\u0142 prowadzi\u0107 t\u0119 drog\u0119 przez swoje terytorium, poniewa\u017c dochody p\u0142yn\u0105ce z prawa sk\u0142adu, podatk\u00f3w celnych by\u0142y znacz\u0105ce. Tylko niekt\u00f3re punkty sta\u0142e podyktowane warunkami przyrodniczymi takimi jak: przej\u015bcia przez rzeki, prze\u0142\u0119cze, \u0142a\u0144cuchy g\u00f3rskie pozosta\u0142y przez d\u0142ugie wieki bez zmian. Tak wi\u0119c kszta\u0142tuj\u0105cy si\u0119 r\u00f3\u017cnie przebieg traktu stanowi odbicie zmieniaj\u0105cych si\u0119 stosunk\u00f3w politycznych. Ponadto zmiany gospodarcze&nbsp; wp\u0142yn\u0119\u0142y na wygl\u0105d oraz kierunki drogi Via Regia.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie by\u0142a ona jak inne drogi pierwotnie zaplanowana ani sztucznie zbudowana, lecz powsta\u0142a dlatego, \u017ce \u201eludzie wybrali si\u0119 w drog\u0119&#8221;.&nbsp; W pisemnych \u017ar\u00f3d\u0142ach przekazu pojawia si\u0119 pod r\u00f3\u017cnymi nazwami. Najstarsza jednoznaczna \u0142aci\u0144ska wzmianka pochodzi dopiero z roku 1252, cho\u0107 ma swe \u017ar\u00f3d\u0142o w dokumencie margrabiego Heinricha (ok. 1215\/16 &#8211; 1288) wystawionym dla biskupstwa MeiGen gdzie figuruje jako \u201eStrata Regia&#8221; (\u201edroga kr\u00f3lewska&#8221;). &nbsp;Dotyczy to odcinka biegn\u0105cego mi\u0119dzy Frankfurtem nad Menem a Wroc\u0142awiem.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><\/strong>W hiszpa\u0144skiej Galicji okupowanej przez Rzymian funkcjonowa\u0142y drogi zaopatrzeniowe miedzy Pary\u017cem a po\u0142udniow\u0105 Francj\u0105 u\u017cywane p\u00f3\u017aniej przez Frank\u00f3w. Dow\u00f3dcy rzymscy Drusus i Germanicus wyruszyli ze swego obozu w Monguncji (Mainz) w kierunku \u0141aby, by na niej utworzy\u0107 wschodni\u0105 granic\u0119 Cesarstwa Rzymskiego. P\u00f3\u017aniej z drogi tej korzystali tak\u017ce kupcy rzymscy.<\/p>\n\n\n\n<p>Od czas\u00f3w g\u0142\u0119bokiej staro\u017cytno\u015bci jedna z g\u0142\u00f3wnych si\u0142 dynamizuj\u0105cych gospodark\u0119&nbsp; w cywilizacji europejskiej zwi\u0105zana by\u0142a ze szlakiem wsch\u00f3d \u2013 zach\u00f3d. Pod koniec Cesarstwa Rzymskiego<strong> <\/strong>rozw\u00f3j pierwszego traktu z zachodu na wsch\u00f3d Europy wi\u0105za\u0142 si\u0119<br>z powstaniem Rusi Kijowskiej i interesami europejskimi ksi\u0119cia W\u0142odzimierza<br>i Jaros\u0142awa M\u0105drego na wschodzie, natomiast na zachodzie z ekspansj\u0105 kr\u00f3lestwa Frank\u00f3w<br>w kierunku wschodnim i po\u0142udniowym.&nbsp; Na zachodzie po \u015bmierci kr\u00f3la Frank\u00f3w Chlothara I droga \u0142\u0105czy\u0142a g\u0142\u00f3wne miasta nowo za\u0142o\u017conych kr\u00f3lestw Reims, Soissons, Pary\u017c, Orleans.<\/p>\n\n\n\n<p>Historia starej Drogi Kr\u00f3lewskiej jako traktu wojskowego rozpoczyna si\u0119 (wed\u0142ug pisemnych \u017ar\u00f3de\u0142) wypraw\u0105 Frank\u00f3w, natomiast ko\u0144czy si\u0119 wypraw\u0105 wojenn\u0105 Francuz\u00f3w. Po raz ostatni droga ta zyska\u0142a znaczenie na skal\u0119 europejsk\u0105 dzi\u0119ki wojskom Napoleona, kt\u00f3re skorzysta\u0142y z niej w wyprawach na Rosj\u0119 i do Hiszpanii, jak r\u00f3wnie\u017c podczas odwrotu. Mi\u0119dzy tymi wydarzeniami up\u0142yn\u0119\u0142o 1500 lat historii Europy zwi\u0105zanej z&nbsp; Via Regia.&nbsp; Du\u017ce znaczenie w dziejach Europy odegra\u0142y wyprawy wojenne Karola M\u0142ota przez Tours i Poitiers (732) przeciw Arabom, kt\u00f3rzy zaj\u0119li Hiszpani\u0119, oraz polska bitwa przeciwko Mongo\u0142om pod Legnic\u0105 (1241). Wydarzenia te zwi\u0105zane z drog\u0105 Via Regia wstrzyma\u0142y panowanie nieeuropejskich narod\u00f3w nad m\u0142od\u0105 Europ\u0105. Jak podaje Kronika wielkopolska :<\/p>\n\n\n\n<p>\u201e<em>W roku za\u015b 1241 chan Tatar\u00f3w <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Batu-chan\">Batu<\/a>, wraz ze swymi wojskami Tatar\u00f3w, ludu srogiego i niezliczonego, przeszed\u0142szy przez Ru\u015b&nbsp; wojska skierowa\u0142 przeciw Polsce. Henryk syn Henryka Brodatego, ksi\u0105\u017c\u0119 \u015al\u0105ska, Krakowa i Wielkopolski pot\u0119\u017cnie zabiega im drog\u0119<br>z wieloma tysi\u0105cami zbrojnych na polu zamkowym Legnicy i odwa\u017cnie walczy z nimi, pok\u0142adaj\u0105c nadziej\u0119 i ufno\u015b\u0107 w pomocy Boga, kt\u00f3ry niekiedy z powodu zbrodni pozwala na biczowanie swoich. Wspomniany ksi\u0105\u017c\u0119 Henryk straciwszy wiele tysi\u0119cy ludzi, sam poleg\u0142 zabity. Wraz z nim podobnie zosta\u0142 zabity pewien ksi\u0105\u017c\u0119 Boles\u0142aw przydomkiem Szczepio\u0142ka\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Zwi\u0105zki polityczne mi\u0119dzy pa\u0144stwami europejskimi istniej\u0105ce ju\u017c od \u015bredniowiecza pielgrzymki,jako najwa\u017cniejszy spos\u00f3b \u015bredniowiecznego podr\u00f3\u017cowania, a tak\u017ce niezliczone wyprawy wojennew celu zyskania w\u0142adzy i wp\u0142yw\u00f3w politycznych wzmacnia\u0142y przez stulecia znaczenie Via Regia. Przemiany zachodz\u0105ce w gospodarce europejskiej w p\u00f3\u017anym \u015bredniowieczu, a zw\u0142aszcza aktywizacja wymiany mi\u0119dzy Wschodem, a Zachodem, rozw\u00f3j miast i wzrost ich znaczenia, ukszta\u0142towanie si\u0119 ci\u0105g\u00f3w handlowych o znaczeniu europejskim doprowadzi\u0142y do powstania centr\u00f3w w handlu dalekosi\u0119\u017cnym. Powa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142y wtedy miasta jako punkty w\u0119z\u0142owe w po\u015brednictwie towar\u00f3w. Szczeg\u00f3lne znaczenie mia\u0142y miasta rozlokowane w centrum Europy, na przeci\u0119ciu si\u0119 g\u0142\u00f3wnych szlak\u00f3w handlowych biegn\u0105cych z zachodu na wsch\u00f3d i z po\u0142udnia na p\u00f3\u0142noc.<\/p>\n\n\n\n<p>Bardzo wa\u017cny by\u0142 niemiecki, polski oraz ukrai\u0144ski odcinek drogi, nie tylko z powodu wielkiego znaczenia le\u017c\u0105cych tam miast takich jak: Frankfurt, Erfurt, Drezno, Wroc\u0142aw, Krak\u00f3w, Lw\u00f3w czy Kij\u00f3w, ale tak\u017ce z powodu zmieniaj\u0105cej si\u0119 przez stulecia historii narod\u00f3w le\u017c\u0105cych w regionach po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c trasy. Rozbudowa nowej Via Regia, znanej dzisiaj we Francji, Niemczech oraz w Polsce jako autostrada A4, zacz\u0119\u0142a si\u0119 dopiero pod koniec lat trzydziestych XX wieku.<\/p>\n\n\n\n<p>Og\u00f3lna sytuacja gospodarczo &#8211; polityczna, upadek znaczenia miast w XVIII \u2013 XIX wieku spowodowa\u0142 os\u0142abienie wymiany gospodarczej, a wydarzenia XX wieku w wyniku kt\u00f3rych powsta\u0142y dwa rywalizuj\u0105ce bloki gospodarczo-polityczne uwie\u0144czy\u0142y proces dezintegracji Europy.<\/p>\n\n\n\n<p>Po drugiej wojnie \u015bwiatowejpodzia\u0142 Europy na gospodarczo &#8211; polityczne obozy, rozdzieli\u0142 tak\u017ce t\u0119 s\u0142awn\u0105 drog\u0119, kt\u00f3ra do tej pory \u0142\u0105czy\u0142a zachodni\u0105 i wschodni\u0105 Europ\u0119. Okre\u015blenie \u201eWsch\u00f3d-Zach\u00f3d&#8221; w historii naszego kontynentu nabra\u0142o w owych dziesi\u0119cioleciach ca\u0142kowicie nowego znaczenia. Symbol Kupieckiego Szlaku Via Regia jako \u0142\u0105cznika kraj\u00f3w europejskich zapad\u0142 prawie kompletnie w zapomnienie. Warto w tym miejscu przytoczy\u0107 s\u0142owa Erharda Buska Prezesa Instytutu Dunajskiego Obszaru i \u015arodkowej Europy:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201eMi\u0119dzy rokiem 1945 i 1989 Europa faktycznie nie istnia\u0142a. Demokratyczna zachodnia cz\u0119\u015b\u0107 by\u0142a po\u0142\u0105czona przez Atlantyk z USA i od nich zale\u017cna, wschodnia za\u015b cz\u0119\u015b\u0107 znajdowa\u0142a si\u0119 pod wp\u0142ywem i panowaniem ZSRR. W roku 1989r. zosta\u0142a nam zwr\u00f3cona szansa Europy jako jednego kontynentu z ca\u0142\u0105 swoj\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 trzeba wykorzysta\u0107, i tu zmienia si\u0119 jako\u015b\u0107 zjednoczenia Europy. Europa ma jeszcze jedn\u0105 szans\u0119 sta\u0107 si\u0119 Europ\u0105. Ale to przesuwa znaczenie z ekonomiki na kultur\u0119, do w\u0142a\u015bciwej istoty kontynentu\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Sytuacja polityczno \u2013 spo\u0142eczno \u2013 gospodarcza Europy w jakiej znale\u017ali\u015bmy si\u0119&nbsp;<br>w latach 90 \u2013 tych&nbsp; wzbudzi\u0142a na nowo \u015bwiadomo\u015b\u0107 swoich mieszka\u0144c\u00f3w. Europa przesta\u0142a by\u0107 definiowana w kategoriach geograficzno \u2013 ideologicznych. Zniesienie podzia\u0142u na dwa bloki polityczne na nowo czyni Kupiecki Szlak Via Regia jako ide\u0119 wszechstronnej wsp\u00f3\u0142pracy na tym obszarze.&nbsp; Przeobra\u017cenia w mi\u0119dzynarodowej wymianie handlowej we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie, a zw\u0142aszcza nasilanie si\u0119 wymiany mi\u0119dzy Wschodem a Zachodem stwarzaj\u0105 dogodne mo\u017cliwo\u015bci powrotu i znacz\u0105cego wpisania si\u0119 Region\u00f3w Europejskich le\u017c\u0105cych wzd\u0142u\u017c Kupieckiego Szlaku Via Regia w map\u0119 powi\u0105za\u0144 gospodarczych, kulturalnych Europy i \u015awiata. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to z faktem demokratyzacji Europy Wschodniej<br>z niedawnymi wydarzeniami na Ukrainie, a tak\u017ce w rejonie Kaukazu i Azji Centralnej.<\/p>\n\n\n\n<p>Obecnie w Europie wracamy do historycznej dynamiki rozwoju cywilizacyjnego,<br>w zwi\u0105zku z tym pojawiaj\u0105 si\u0119 wyzwania i nieprawdopodobne mo\u017cliwo\u015bci tw\u00f3rczego dzia\u0142ania dla Nas wszystkich.&nbsp; Niezwyk\u0142y szlak komunikacyjny, kt\u00f3rym karawany kupieckie przemierza\u0142y tysi\u0105ce kilometr\u00f3w dziel\u0105cych Europ\u0119 i Azj\u0119 (z Hiszpanii, Francji, W\u0142och, poprzez Niemcy, Polsk\u0119, Ukrain\u0119 nad Morze Czarne i dalej do Azji \u015arodkowej \u0142\u0105cz\u0105c si\u0119<br>z wyj\u0105tkowym w dziejach Jedwabnym Szlakiem prowadz\u0105cym do Chin) by\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy<br>o \u015bwiecie, motorem tw\u00f3rczego rozwoju. Z biegiem lat sta\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnym pomostem mi\u0119dzy Wschodem a Zachodem.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>III. Integracja Europejska<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W swej najnowszej historii o\u015b komunikacyjna &#8211; Kupiecki Szlak Via Regia na&nbsp; terytorium Niemiec, Polski, Ukrainy pokrywa si\u0119 z III Paneuropejskim Korytarzem Transportowym. Tras\u0119 t\u0119 wytypowano podczas II Paneuropejskiej Konferencji Ministr\u00f3w Transportu w 1994 roku na Krecie i 1997 roku w Helsinkach, jako jeden z 9 priorytetowych korytarzy transportowych wi\u0105\u017c\u0105cych kraje Unii Europejskiej z krajami Europy \u015arodkowej<br>i Wschodniej. Jest on tak\u017ce naturaln\u0105 osi\u0105 \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 Morze Czarne z Morzem P\u00f3\u0142nocnym.<\/p>\n\n\n\n<p>III Paneuropejski Korytarz Transportowy ma szans\u0119 wyznaczy\u0107 istotn\u0105 trajektori\u0119 zdarze\u0144 gospodarczych, dlatego w przysz\u0142o\u015bci wska\u017ce g\u0142\u00f3wny kierunek wi\u0105\u017c\u0105cy Europ\u0119<br>z Armeni\u0105, Gruzj\u0105 oraz ca\u0142ym Kontynentem Azjatyckim.<\/p>\n\n\n\n<p>Pocz\u0105tek tego korytarza wyznaczaj\u0105 dwa regiony niemieckie \u2013 Brandenburgia<br>i Saksonia, jego przebieg wi\u0105\u017ce te\u017c po\u0142udniowe wojew\u00f3dztwa Polski i zachodniej Ukrainy. Obejmuje on 13 region\u00f3w administracyjnych Niemiec, Polski, Ukrainy, kt\u00f3rych obszar zamieszkuje \u0142\u0105cznie oko\u0142o 35 milion\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w.&nbsp; Og\u00f3lna d\u0142ugo\u015b\u0107 korytarza wynosi 1580 km, z tego po stronie niemieckiej &#8211; 266 km,&nbsp; polskiej &#8211; 770 km, ukrai\u0144skiej- 544 km. Termin \u201ekorytarz\u201d okre\u015bla w tym znaczeniu kolej, drog\u0119 i transport \u0142\u0105czony. Systemy: transportowy, wymiany gospodarczo-handlowej, kulturalnej integruj\u0105 regiony w ramach pa\u0144stw a tak\u017ce mi\u0119dzy pa\u0144stwami Unii Europejskiej, kt\u00f3re w szerokim aspekcie s\u0105 nierozerwaln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 rynku ponadnarodowego.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Integracja dotycz\u0105ca region\u00f3w odbywa si\u0119 na dw\u00f3ch p\u0142aszczyznach: wewn\u0105trz region\u00f3w oraz mi\u0119dzy nimi. Nadrz\u0119dnym celem integracji jest podnoszenie standard\u00f3w egzystencji mieszka\u0144c\u00f3w oraz funkcjonowania podmiot\u00f3w gospodarczych, a tym samym stymulowanie konkurencyjno\u015bci region\u00f3w.&nbsp; Sieci transeuropejskie s\u0105 jednym z warunk\u00f3w tworzenia kontynentalnej przestrzeni spo\u0142eczno- gospodarczej, na kt\u00f3rej maj\u0105 odbywa\u0107 si\u0119 procesy integracji gospodarczej, spo\u0142ecznej, politycznej.<\/p>\n\n\n\n<p>Regiony w krajach Unii Europejskiej charakteryzuj\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cn\u0105 dynamik\u0105 i r\u00f3\u017cnym scenariuszem rozwoju. Jeden z podstawowych cel\u00f3w Unii Europejskiej stanowi wyr\u00f3wnanie dysproporcji regionalnych w rozwoju gospodarczo-spo\u0142ecznym. Przestrze\u0144 europejska, mimo usilnych dzia\u0142a\u0144 zapobiegawczych Unii Europejskiej, polaryzuje si\u0119 coraz wyra\u017aniej. Najbardziej dynamiczn\u0105 i korzystn\u0105 pozycj\u0119 zajmuj\u0105 w niej wiod\u0105ce metropolie, a tak\u017ce regiony stymulowane&nbsp; przez szczeg\u00f3lnie silny nap\u0142yw kapita\u0142u, inwestycji, os\u00f3b czy nowoczesnych technologii.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Chc\u0105c wyr\u00f3wna\u0107 poziom rozwoju regionalnego, powinni\u015bmy wspiera\u0107 silne oraz innowacyjne o\u015brodki wzrostu, kt\u00f3re stanowi\u0107 b\u0119d\u0105 \u201elokomotyw\u0119\u201d dla funkcjonowania ca\u0142ych region\u00f3w. Nale\u017cy patrze\u0107 na wizj\u0119 rozwoju Europy przez pryzmat rozwoju jej region\u00f3w,<\/em> miast, a o ich atrakcyjno\u015bci&nbsp; w du\u017cej mierze decyduj\u0105 innowacyjne przedsi\u0119biorstwa oraz jako\u015b\u0107 \u017cycia, czyli poziom edukacji i formy sp\u0119dzania wolnego czasu.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Dodatkowy czynnik stanowi budowa dobrej marki regionu oraz zdecentralizowany spos\u00f3b zarz\u0105dzania polegaj\u0105cy na w\u0142\u0105czaniu do polityki rozwoju nowych aktor\u00f3w \u2013 samorz\u0105d\u00f3w, \u015brodowisk biznesowych oraz akademickich<\/em>. W przeciwnym razie izolacja, bezsensowna rywalizacja, wzajemne konkurowanie region\u00f3w s\u0105siedzkich po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c Kupieckiego Szlaku Via Regia. os\u0142abi je i zmarginalizuje. W\u00f3wczas indywidualne dzia\u0142ania o\u015brodk\u00f3w miejskich, czy region\u00f3w mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 nieskuteczne.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy zatem wsp\u00f3lnie wypracowa\u0107 znacz\u0105c\u0105 pozycj\u0119 w uk\u0142adzie przestrzennym Europy. Nasze Regiony musz\u0105 mie\u0107 bardzo siln\u0105 baz\u0119 w mechanizmach wsp\u00f3\u0142pracy daj\u0105c\u0105&nbsp; jednoznaczny efekt synergiczny. W<em>sp\u00f3lne wysi\u0142ki nad lepszym wykorzystaniem potencja\u0142\u00f3w terytorialnych ca\u0142ej Europy zostan\u0105 nagrodzone i uczyni\u0105 istotny wk\u0142ad do budowania bardziej konkurencyjnej, sp\u00f3jnej Europy.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>IV. Globalizacja &#8211; szanse i wyzwania dla integracji europejskiej<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Proces jednoczenia Europy jest cz\u0119\u015bci\u0105 szerszego procesu globalizacji tej wielkiej spo\u0142ecznej, kulturalnej rewolucji, kt\u00f3ra w naszych czasach wesz\u0142a w now\u0105 bardzo intensywn\u0105 faz\u0119.&nbsp; Europa musi si\u0119 zjednoczy\u0107, o ile ma liczy\u0107 si\u0119 w konkurencji na arenie gospodarczej<br>i politycznej. Wszelkie pr\u00f3by zmierzaj\u0105ce do spowolnienia tego rozwoju lub stawiaj\u0105ce mu przeszkody s\u0105 skazane na niepowodzenie. Przynosz\u0105 one jedynie szkod\u0119 tym, kt\u00f3rzy pr\u00f3by takie podejmuj\u0105.&nbsp; Powinni\u015bmy by\u0107 \u015bwiadomi tego, \u017ce za kilka lat Indie, Chiny, Japonia stan\u0105 si\u0119 supermocarstwami. Tylko wsp\u00f3lne dzia\u0142ania umo\u017cliwi\u0105 Unii konkurencj\u0119 z nowymi pot\u0119gami.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0141\u0105czny kapita\u0142 finansowy zarz\u0105dzany przez podmioty azjatyckie osi\u0105gn\u0105\u0142 w 2007 roku rekordowy poziom 9,2 biliona dolar\u00f3w, przy czym najszybciej r\u00f3s\u0142 w\u0142a\u015bnie w Chinach. W tym roku Pa\u0144stwo \u015arodka prawdopodobnie prze\u015bcignie Stany Zjednoczone pod wzgl\u0119dem wielko\u015bci eksportu, a ju\u017c za dwadzie\u015bcia lat r\u00f3wnie\u017c w dziedzinie produkcji. Nowoczesne chi\u0144skie imperium ze stolic\u0105 w Pekinie wyrasta w\u0142a\u015bnie na najpot\u0119\u017cniejsze w dziejach \u015bwiata. W ostatnich latach z jednej strony silny konkurent Chiny, a z drugiej strony wojna w Iraku, doprowadzi\u0142y do os\u0142abienie \u015bwiatowej pozycji USA, co wymaga podj\u0119cia inicjatywy przez zintegrowan\u0105 Europ\u0119. Najwi\u0119kszym wyzwaniem dla Unii Europejskiej jest zapewnienie wsp\u00f3lnej polityki zagranicznej i bezpiecze\u0144stwa w tym energetycznego, bezpiecze\u0144stwa system\u00f3w finansowych oraz zapewnienie warunk\u00f3w dalszego rozwoju.<\/p>\n\n\n\n<p>Integracja europejska to tak\u017ce jedyny spos\u00f3b, aby odpowiedzie\u0107 na wyzwania \u015bwiatowej globalizacji i bezwzgl\u0119dnej konkurencji, umocni\u0107 nasze wsp\u00f3lne warto\u015bci, nasz\u0105 narodow\u0105, kulturow\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107, j\u0119zyki, model spo\u0142eczny. To jednoczenie lud\u00f3w Europy mo\u017ce by\u0107 traktowane jako misja zwi\u0105zana z budowaniem europejskiej pot\u0119gi gospodarczej, zdolnej do konkurowania z innymi globalnymi pot\u0119gami czy likwidacj\u0105 granic dziel\u0105cych Europ\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Globalizacja rodzi nie tylko rozleg\u0142e zmiany spo\u0142eczno -gospodarcze na ca\u0142ym kontynencie. Zmusza tak\u017ce narody Europy do stawienia czo\u0142a prawdziwym wyzwaniom ekonomicznym pochodz\u0105cym&nbsp; z zewn\u0105trz &#8211; z Chin, z Indii czy innych wschodz\u0105cych rynk\u00f3w azjatyckich. Ogromny wp\u0142yw rynk\u00f3w wschodnich na funkcjonowanie europejskiej gospodarki oraz&nbsp; reaktywacja&nbsp; korytarza wariantowego w ramach tzw. Nowego Jedwabnego Szlaku to szansa nie tylko dla transportu kolejowego, drogowego, ale r\u00f3wnie\u017c dla rozwoju oraz promocji idei integracji region\u00f3w Na Kupieckim Szlaku Via Regia. Na kontynencie azjatyckim \u017cyje 61 proc. ludno\u015bci ca\u0142ego globu, a wymiana gospodarcza stanowi 30 proc. og\u00f3\u0142u obrot\u00f3w handlu \u015bwiatowego.<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gdy zamar\u0142y kupieckie karawany Jedwabnego Szlaku a pustynny piach zasypa\u0142 ich w\u0119drowne szlaki Kipling stwierdzi\u0142 z gorycz\u0105, \u017ce<\/strong><strong> <\/strong><strong>\u201eWsch\u00f3d jest Wschodem, a Zach\u00f3d Zachodem i \u015bwiaty te nigdy si\u0119 nie zejd\u0105\u201d.<\/strong><strong> <\/strong><strong>Dzisiaj warto na nowo wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119&nbsp; s\u0142owa wypowiedziane przez podr\u00f3\u017cnika Kiplinga czy aby na pewno \u015bwiaty te nigdy si\u0119 nie zejd\u0105, czy nie nale\u017cy przygotowa\u0107 si\u0119 na takie spotkanie.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dzisiejszy \u015bwiat jest bardziej ni\u017c kiedykolwiek w przesz\u0142o\u015bci skazany na wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015bci. Nie mo\u017cna prowadzi\u0107 indywidualnej wyizolowanej polityki handlowej, ekologicznej czy obronnej. Skutki globalizacji, pojawienie si\u0119 na arenie mi\u0119dzynarodowej Chin, Indii, a tak\u017ce fakt, \u017ce \u017caden kraj europejski nie stanie si\u0119 w pojedynk\u0119 wielkim, pot\u0119\u017cnym mocarstwem &#8211; wszystko to prowadzi do wniosku, \u017ce narody musz\u0105 zawiera\u0107 sojusze.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>V. Rozw\u00f3j konkurencyjnej Unii Europejskiej.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Unia Europejska spogl\u0105da z ufno\u015bci\u0105 na post\u0119p osi\u0105gni\u0119ty w sferach: gospodarczej, spo\u0142ecznej, ekologicznej. Wszystkie pa\u0144stwa Cz\u0142onkowskie prowadz\u0105 wsp\u00f3ln\u0105 gospodark\u0119, kt\u00f3ra stanowi oko\u0142o jedn\u0105 trzeci\u0105 \u015bwiatowego Produktu Krajowego Brutto. Wymiar terytorialny Unii cechuje w\u0142a\u015bnie owa si\u0142a gospodarcza, jak r\u00f3wnie\u017c obszar obejmuj\u0105cy ponad 4 miliony kilometr\u00f3w kwadratowych oraz populacja licz\u0105ca 490 milion\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Maj\u0105c na celu to by europejska gospodarka sta\u0142a si\u0119 w pe\u0142ni konkurencyjn\u0105, nale\u017cy zintensyfikowa\u0107 realizacj\u0119 za\u0142o\u017ce\u0144 przyj\u0119tych 11 lipca 2006 r. przez Rad\u0119 ds. Ekonomicznych i Finansowych (ECOFIN) rozporz\u0105dzenia og\u00f3lnego i rozporz\u0105dzenia dotycz\u0105cego Funduszu Sp\u00f3jno\u015bci. Zawieraj\u0105 one pakiet pi\u0119ciu akt\u00f3w prawnych stanowi\u0105cych podstaw\u0119 wydatkowania \u015brodk\u00f3w strukturalnych Unii Europejskiej w latach 2007-2013 (tj. rozporz\u0105dzenia ustanawiaj\u0105cego przepisy og\u00f3lne dotycz\u0105ce funduszy strukturalnych<br>i Funduszu Sp\u00f3jno\u015bci oraz czterech rozporz\u0105dze\u0144 szczeg\u00f3\u0142owych w sprawie: Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Spo\u0142ecznego (EFS), Funduszu Sp\u00f3jno\u015bci oraz Europejskiego Ugrupowania Wsp\u00f3\u0142pracy Terytorialnej (EUWT). Ustalenia <strong>wsp\u00f3lnej perspektywy rozwoju przestrzennego zapisano tak\u017ce w dw\u00f3ch dokumentach politycznych tj.: <\/strong>Agendzie Terytorialnej Unii Europejskiej oraz <strong>Karcie Lipskiej na temat Zr\u00f3wnowa\u017conych Miast Europejskich (24-25 maja 2007 r. w Lipsku).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Wytyczne stanowi\u0105 dokument strategiczny wyznaczaj\u0105cy kierunki realizacji polityki sp\u00f3jno\u015bci Unii Europejskiej w latach 2007-2013. Tworz\u0105 podstaw\u0119 dla dokument\u00f3w strategicznych i programowych (tj. Narodowych Strategicznych Ram Odniesienia oraz wynikaj\u0105cych z nich program\u00f3w operacyjnych).<\/p>\n\n\n\n<p>Strategiczne Wytyczne Wsp\u00f3lnoty (SWW) zgodnie z zapisami koncentruj\u0105 swe dzia\u0142ania na trzech nowych Celach powi\u0105zanych z priorytetami strategii lizbo\u0144skiej:<\/p>\n\n\n\n<p>Cel 1 \u2013 konwergencja (wspieranie wzrostu i tworzenie nowych miejsc pracy w pa\u0144stwach<br>i regionach najbiedniejszych oraz regionach tzw. efektu statystycznego),<\/p>\n\n\n\n<p>Cel 2 \u2013 regionalna konkurencyjno\u015b\u0107 i zatrudnienie (wspieranie zmian strukturalnych<br>w regionach nie kwalifikuj\u0105cych si\u0119 do uzyskiwania pomocy w ramach celu 1 ze wzgl\u0119du na przekroczenie wska\u017anika 75% PKB per capita Unii Europejskiej oraz wspieranie zmian na rynku pracy),<\/p>\n\n\n\n<p>Cel 3 \u2013 europejska wsp\u00f3\u0142praca terytorialna (wspieranie terytorialnej konkurencyjno\u015bci oraz promowanie harmonijnego i zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju terytorium Unii \u2013 beneficjentami b\u0119d\u0105 wewn\u0119trzne i zewn\u0119trzne regiony graniczne);<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dokument Agenda Terytorialna nie posiada charakteru obligatoryjnego, ale stanowi strategiczne i zorientowane na dzia\u0142anie ramy dla terytorialnego rozwoju Europy, w tym dla krajowych polityk rozwoju przestrzennego. Przyczyni\u0107 si\u0119 ma do trwa\u0142ego wzrostu gospodarczego oraz tworzenia miejsc pracy, jak r\u00f3wnie\u017c do spo\u0142ecznie i ekologicznie zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju poprzez wzmocnienie sp\u00f3jno\u015bci terytorialnej Europy. Celem Agendy jest wzmocnienie globalnej konkurencyjno\u015bci, zr\u00f3wnowa\u017cenie wszystkich region\u00f3w Europy poprzez zidentyfikowanie i zmobilizowanie ich terytorialnych potencja\u0142\u00f3w.<br>W dokumencie zosta\u0142y wyznaczone nast\u0119puj\u0105ce priorytety:<\/p>\n\n\n\n<p>1.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wzmacnianie rozwoju policentrycznego oraz innowacji poprzez tworzenie sieci wsp\u00f3\u0142pracy region\u00f3w miejskich i miast.<\/p>\n\n\n\n<p>2.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Nowe formy partnerstwa i zarz\u0105dzania terytorialnego pomi\u0119dzy obszarami wiejskimi<br>i miejskimi.<\/p>\n\n\n\n<p>3.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wspieranie regionalnych klastr\u00f3w (gron) konkurencyjno\u015bci i innowacyjno\u015bci<br>w Europie.<\/p>\n\n\n\n<p>4.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wzmacnianie i rozbudowa sieci transeuropejskich.<\/p>\n\n\n\n<p>5.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wspieranie transeuropejskiego zarz\u0105dzania ryzykiem z uwzgl\u0119dnieniem efekt\u00f3w zmian klimatycznych.<\/p>\n\n\n\n<p>6.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wzmacnianie struktur ekologicznych i zasob\u00f3w kulturowych jako warto\u015bci dodanej dla rozwoju.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Agenda Terytorialna Unii Europejskiej&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201dJako ministrowie odpowiedzialni za zagospodarowanie przestrzenne<br>i rozw\u00f3j, przedstawiamy Agend\u0119 Terytorialn\u0105 stanowi\u0105c\u0105 opracowane wsp\u00f3lnie z Komisj\u0105 Europejsk\u0105 polityczne ramy dzia\u0142a\u0144 dla naszej przysz\u0142ej wsp\u00f3\u0142pracy. Poprzez Agend\u0119 Terytorialn\u0105 wnosimy wk\u0142ad na rzecz zr\u00f3wnowa\u017conego wzrostu gospodarczego i tworzenia nowych miejsc pracy, a tak\u017ce rozwoju spo\u0142ecznego i ekologicznego we wszystkich regionach Unii. Niniejszym wspieramy zar\u00f3wno Strategi\u0119 Lizbo\u0144sk\u0105, jak i Strategi\u0119 Goeteborsk\u0105 Rady Europejskiej, kt\u00f3re wzajemnie si\u0119 uzupe\u0142niaj\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Z pomoc\u0105 Agendy Terytorialnej pragniemy wspiera\u0107 policentryczny rozw\u00f3j terytorialny Unii Europejskiej w celu lepszego wykorzystania dost\u0119pnych zasob\u00f3w<br>w europejskich regionach. Istotnym aspektem jest integracja terytorialna miejsc, gdzie ludzie mieszkaj\u0105. W ten spos\u00f3b przyczynimy si\u0119 do stworzenia Europy, kt\u00f3ra b\u0119dzie kulturowo, spo\u0142ecznie, \u015brodowiskowo i ekonomicznie zr\u00f3wnowa\u017cona. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cn\u0105 kwesti\u0105 jest skuteczniejsze w\u0142\u0105czenie w t\u0119 polityk\u0119 rozwoju osadnictwa policentrycznego naszych nowych Pa\u0144stw Cz\u0142onkowskich. Agenda Terytorialna pozwoli nam \u2013 w sensie realizacji idei solidarno\u015bci terytorialnej \u2013 zapewni\u0107 lepsze warunki \u017cycia i jego wy\u017csz\u0105 jako\u015b\u0107 przy zachowaniu r\u00f3wnych szans i ukierunkowaniu na potencja\u0142 regionalny i lokalny, niezale\u017cnie od miejsca zamieszkania \u2013 czy to w centralnym obszarze Europy, czy te\u017c na jej peryferiach.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Przysz\u0142e zadanie, jakim jest \u201eSp\u00f3jno\u015b\u0107 Terytorialna\u201d, rozumiemy jako sta\u0142y, oparty na wsp\u00f3\u0142pracy proces anga\u017cuj\u0105cy r\u00f3\u017cnych uczestnik\u00f3w i interesariuszy rozwoju terytorialnego na szczeblu politycznym, administracyjnym i technicznym. Wsp\u00f3\u0142prac\u0119 t\u0119 determinuj\u0105 uwarunkowania historyczne, kulturowe, a tak\u017ce instytucjonalne w ka\u017cdym z Pa\u0144stw Cz\u0142onkowskich. Polityka sp\u00f3jno\u015bci UE winna wychodzi\u0107 naprzeciw \u2013 w spos\u00f3b bardziej efektywny ni\u017c mia\u0142o to miejsce dotychczas \u2013 potrzebom i uwarunkowaniom terytorialnym, jak r\u00f3wnie\u017c swoistym wyzwaniom geograficznym i mo\u017cliwo\u015bciom region\u00f3w i miast. Z tego wzgl\u0119du opowiadamy si\u0119 za konieczno\u015bci\u0105 wzmocnienia roli wymiaru terytorialnego<br>w przysz\u0142ej Polityce Sp\u00f3jno\u015bci w celu umacniania dobrobytu ekonomicznego i spo\u0142ecznego.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Osi\u0105gni\u0119cie sp\u00f3jno\u015bci terytorialnej mo\u017cliwe jest wy\u0142\u0105cznie poprzez intensywny i sta\u0142y dialog pomi\u0119dzy wszystkimi interesariuszami rozwoju terytorialnego. Tego rodzaju proces wsp\u00f3\u0142pracy nazywamy zarz\u0105dzaniem terytorialnym. Sektor prywatny (a zw\u0142aszcza przedsi\u0119biorstwa dzia\u0142aj\u0105ce w danym regionie lub miejscowo\u015bci), \u015brodowisko naukowe, sektor publiczny (w szczeg\u00f3lno\u015bci w\u0142adze lokalne i regionalne), organizacje pozarz\u0105dowe,<br>a tak\u017ce poszczeg\u00f3lne sektory musz\u0105 dzia\u0142a\u0107 wsp\u00f3lnie na rzecz lepszego wykorzystania najwa\u017cniejszych inwestycji w europejskich regionach i rozwi\u0105zywania problem\u00f3w zwi\u0105zanych ze zmianami klimatycznymi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Agenda Terytorialna przedstawia rezultaty naszej wsp\u00f3\u0142pracy. Podczas naszego nieformalnego spotkania na szczeblu ministerialnym, kt\u00f3re odby\u0142o si\u0119 w Rotterdamie (2004), uzgodnili\u015bmy za\u0142o\u017cenia polityki rozwoju terytorialnego, umo\u017cliwiaj\u0105cej lepsz\u0105 ocen\u0119 perspektyw Unii Europejskiej. A w Luksemburgu (2005) przyj\u0119li\u015bmy priorytety rozwoju terytorialnego, kt\u00f3re maj\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 jako podstawa naszych wsp\u00f3lnych dzia\u0142a\u0144 w przysz\u0142o\u015bci, oraz raport ekspert\u00f3w \u201cStan terytorialny i perspektywy Unii Europejskiej\u201d, kt\u00f3ry stanowi podstaw\u0119 Agendy Terytorialnej. Proces przygotowywania przez nas Agendy Terytorialnej wspierany jest prowadzonym od lata 2006 r. na og\u00f3lnoeuropejsk\u0105 skal\u0119 dialogiem pomi\u0119dzy interesariuszami. W my\u015bl art. 2, 6, 16 i 158 Traktatu WE, sp\u00f3jno\u015b\u0107 terytorialna uznawana jest za trzeci wymiar Polityki Sp\u00f3jno\u015bci. By\u0142a ona r\u00f3wnie\u017c tematem, mi\u0119dzy innymi, trzeciego<br>&nbsp;i obecnie tak\u017ce czwartego raportu w sprawie sp\u00f3jno\u015bci oraz przyj\u0119tych w 2006 r. Strategicznych Wytycznych w Sprawie Sp\u00f3jno\u015bci. Podtrzymujemy nasze zobowi\u0105zanie do jeszcze \u015bci\u015blejszej wzajemnej wsp\u00f3\u0142pracy, jak r\u00f3wnie\u017c wsp\u00f3\u0142pracy w ramach instytucji UE,<br>w d\u0105\u017ceniu do tego celu \u2013 niezale\u017cnie od tocz\u0105cej si\u0119 debaty na temat procesu reform Unii Europejskiej (Traktat Konstytucyjny UE).\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>KARTA LIPSKA na temat Zr\u00f3wnowa\u017conych Miast Europejskich<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ministrowie o\u015bwiadczaj\u0105:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201eMy, ministrowie odpowiedzialni za rozw\u00f3j miast w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich Unii Europejskiej, uwa\u017camy miasta europejskie ka\u017cdej wielko\u015bci, kt\u00f3re ewoluowa\u0142y z biegiem historii, za warto\u015bciowe i niezast\u0105pione dobra gospodarcze, spo\u0142eczne i kulturowe. Maj\u0105c na celu ochron\u0119, wzmocnienie i dalszy rozw\u00f3j naszych miast, silnie wspieramy Strategi\u0119 Zr\u00f3wnowa\u017conego Rozwoju Unii Europejskiej, opieraj\u0105c si\u0119 na Programie Dzia\u0142a\u0144 z Lille (Lille Action Programme), Prawie Miejskim (Urban Acquis) i Porozumieniu z Bristolu (Bristol Accord). W tym celu wszystkie wymiary zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju \u2013 to jest dobrobyt gospodarczy, r\u00f3wnowaga spo\u0142eczna, aspekty ekologiczne, wymagania kulturalne i zdrowotne, skuteczno\u015b\u0107 instytucji w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich \u2013 musz\u0105 zosta\u0107 jednocze\u015bnie i na r\u00f3wnych prawach rozwa\u017cone. Nasze miasta posiadaj\u0105 unikalne warto\u015bci kulturowe i architektoniczne, siln\u0105 inkluzj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i wyj\u0105tkowe mo\u017cliwo\u015bci do rozwoju gospodarczego. S\u0105 one centrami wiedzy, \u017ar\u00f3d\u0142ami wzrostu i innowacji. Jednocze\u015bnie w naszych miastach istniej\u0105 problemy demograficzne, nier\u00f3wno\u015b\u0107 i wykluczenie spo\u0142eczne okre\u015blonych grup ludno\u015bci, zapotrzebowanie na korzystne cenowo i odpowiednie mieszkania oraz problemy \u015brodowiska. Na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 miasta nie b\u0119d\u0105 mog\u0142y pe\u0142ni\u0107 swojej funkcji lokomotyw post\u0119pu spo\u0142ecznego i wzrostu gospodarczego zgodnie z zaleceniami Strategii Lizbo\u0144skiej, je\u015bli nie uda nam si\u0119 utrzyma\u0107 r\u00f3wnowagi spo\u0142ecznej w ramach i pomi\u0119dzy miastami, chroni\u0105c ich kulturow\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 oraz wyznaczaj\u0105c wysok\u0105 jako\u015b\u0107 w dziedzinie projektowania, architektury<br>i \u015brodowiska. Coraz bardziej potrzebujemy zintegrowanych strategii i skoordynowanego dzia\u0142ania wszystkich os\u00f3b i instytucji zaanga\u017cowanych w proces rozwoju miast, kt\u00f3re si\u0119gaj\u0105 poza granice pojedynczych miast i wsp\u00f3lnot lokalnych (gmin). Wszystkie szczeble rz\u0105dowe, pocz\u0105wszy od lokalnych, regionalnych, krajowych ko\u0144cz\u0105c na szczeblu europejskim, ponosz\u0105 w\u0142asn\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za przysz\u0142o\u015b\u0107 naszych miast. Musimy poprawi\u0107 koordynacj\u0119 r\u00f3\u017cnych obszar\u00f3w polityk sektorowych oraz rozwin\u0105\u0107 nowe poczucie odpowiedzialno\u015bci za polityk\u0119 zintegrowanego rozwoju miast. Wszystkim, kt\u00f3rzy pracuj\u0105 nad realizacj\u0105 cel\u00f3w dotycz\u0105cych zr\u00f3wnowa\u017conego miasta musimy zapewni\u0107 zdobycie koniecznych<br>i ponadzawodowych kompetencji oraz wiedzy. Z wielkim zadowoleniem przyjmujemy o\u015bwiadczenia i rekomendacje przedstawione w Agendzie Terytorialnej Unii Europejskiej, jak r\u00f3wnie\u017c w pracach europejskich instytucji, kt\u00f3re promuj\u0105 zintegrowan\u0105 perspektyw\u0119 rozwoju miejskiego. Uznajemy znaczenie zobowi\u0105za\u0144 z Aalborg (Aalborg Commitments) jako cenny wk\u0142ad do strategicznego i skoordynowanego dzia\u0142ania na szczeblu lokalnym, zobowi\u0105za\u0144 Karty Europejskiej \u201eNajwa\u017cniejsze Miasta Sieciowe\u201d (Netzwerk VITAL CITIES) oraz wniosk\u00f3w europejskiego Forum Polityki&nbsp; Architektury \u201eKultura budowlana w Europie\u201d<br>z dnia 27 kwietnia 2007\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>VI. Kultura i dziedzictwo jako czwarty obszar istnienia Unii Europejskiej<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Istnienie i dzia\u0142alno\u015b\u0107 Unii Europejskiej opiera si\u0119 na trzech obszarach : gospodarki, polityki wewn\u0119trznej, polityki bezpiecze\u0144stwa i obrony. Wida\u0107 wyra\u017anie konieczno\u015b\u0107 powstania czwartego obszaru, maj\u0105cego za zadanie upowszechnianie warto\u015bci kulturalnych oraz nauki. Nauka ma zagwarantowa\u0107 Europie niezb\u0119dne warunki do konkurowania<br>w dziedzinie nowoczesnych technologii.<\/p>\n\n\n\n<p>Wa\u017cne miejsce w procesie integracji, ale tak\u017ce w jej rozwoju zajmuje kultura potwierdza to zapis w Agendzie 2000: \u201e<em>Kultura jest jednym z najwa\u017cniejszych fundament\u00f3w rozszerzenia i rozwoju wsp\u00f3lnot europejskich oraz wa\u017cnym instrumentem s\u0142u\u017c\u0105cym sprostaniu najwi\u0119kszych wyzwa\u0144 jakie niesie dla Europy XXI wiek\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Kultura i edukacja staj\u0105 si\u0119 kluczowymi elementami uczestnictwa w globalnym spo\u0142ecze\u0144stwie informacyjnym. Kultura, poniewa\u017c jak nigdy przedtem staje si\u0119 towarem na rynku i warunkiem sukces\u00f3w gospodarczych. Odgrywa te\u017c szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 w zachowaniu to\u017csamo\u015bci narodowej w warunkach globalizacji. Natomiast edukacja staje si\u0119 czynnikiem warunkuj\u0105cym przynale\u017cno\u015b\u0107 do globalnego spo\u0142ecze\u0144stwa informacyjnego.<\/p>\n\n\n\n<p>Europejska integracja intelektualna to tak\u017ce jedyna droga, aby odpowiedzie\u0107 na wyzwania jakie wynikaj\u0105 z cywilizacyjnej uniformizacji w skali ca\u0142ego \u015bwiata i swoistej globalizacji w dziedzinie kultury masowej. To jedyna droga prowadz\u0105ca do umocnienia jednocz\u0105cych nas wsp\u00f3lnych warto\u015bci decyduj\u0105cych o naszej europejskiej to\u017csamo\u015bci<br>i naszego modelu spo\u0142ecznego a tak\u017ce narodowych kultur, j\u0119zyk\u00f3w, narodowych tradycji.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Ta misja wynika nie tylko z potrzeby sk\u0142onienia Europejczyk\u00f3w do wsp\u00f3lnego dzia\u0142ania na fundamencie uniwersalnych warto\u015bci kultury europejskiej. Na fundamencie tym mo\u017cna budowa\u0107 \u015bwiat godny cz\u0142owieka, \u015bwiat w kt\u00f3rym harmonijnie po\u0142\u0105czone s\u0105 osobiste wolno\u015bci i prawa z obowi\u0105zkami obywatelskimi i poczuciem odpowiedzialno\u015bci za los spo\u0142eczno\u015bci lokalnej, regionalnej, narodowej, a wreszcie europejskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Przysz\u0142o\u015b\u0107 Europy zale\u017cy nie tylko od w\u0142adz pa\u0144stwowych ale tak\u017ce od wszystkich Obywateli od naszej troski o drugiego cz\u0142owieka, od zdolno\u015bci wzajemnego zrozumienia<br>i wsp\u00f3\u0142pracy, od sposobu rozumienia dobra wsp\u00f3lnego, od naszej zdolno\u015bci do przezwyci\u0119\u017cania wszelkich egoizm\u00f3w. Miar\u0105 pot\u0119gi Europy jest jej ludzki wymiar. Sensem za\u015b jest dobro, szcz\u0119\u015bcie cz\u0142owieka. Tylko w takiej perspektywie mo\u017cemy rozpozna\u0107 Europ\u0119 jako swoje dziedzictwo i powo\u0142anie.<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017cemy stara\u0107 si\u0119 zhumanizowa\u0107 wsp\u00f3ln\u0105 przestrze\u0144 buduj\u0105c z tej ekonomicznej<br>i administracyjnej struktury prawdziwy dom. Bezpiecze\u0144stwo zjednoczonej Europy jest nie tylko kwesti\u0105 technologii wojskowej, ale nade wszystko spraw\u0105 dialogu kultur. Europa b\u0119dzie bezpiecznym, spokojnym domem jedynie w\u00f3wczas, gdy wszyscy nale\u017c\u0105cy do rodziny europejskiej b\u0119d\u0105 dysponowa\u0107 wolno\u015bci\u0105 pozwalaj\u0105c\u0105 na zachowanie i kultywowanie w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, przy jednoczesnym zachowaniu wzajemnego szacunku, postrzegaj\u0105c przy tym wszelkie r\u00f3\u017cnice jako \u017ar\u00f3d\u0142o ubogacenia, a nie niebezpiecze\u0144stwo.<\/p>\n\n\n\n<p>Nadanie zjednoczonej Europie w\u0142a\u015bciwego kszta\u0142tu to ogromne przedsi\u0119wzi\u0119cie, kt\u00f3re by\u0142oby niemo\u017cliwe bez kapita\u0142u za\u0142o\u017cycielskiego. Tym kapita\u0142em jest wsp\u00f3lna \u015bwiadomo\u015b\u0107 kulturowa, wi\u0105\u017c\u0105ca tera\u017aniejszo\u015b\u0107 i przesz\u0142o\u015b\u0107 w imi\u0119 przysz\u0142o\u015bci i w odniesieniu do niej. Cz\u0142owiek, nar\u00f3d bez przysz\u0142o\u015bci tonie, zatraca moralno\u015b\u0107. Dlatego tak wa\u017cnym elementem<br>w budowaniu przysz\u0142o\u015bci kraj\u00f3w europejskich, poprzez integracj\u0119 europejsk\u0105 jest to\u017csamo\u015b\u0107 narodowa jako pochodna \u015bwiadomo\u015bci kulturowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy w pe\u0142ni doceni\u0107 znaczenie spoiwa jakim jest pa\u0144stwo narodowe, ale integracja to jedyny spos\u00f3b na prze\u0142amanie tragicznych do\u015bwiadcze\u0144 ostatniego wieku. Wiele narod\u00f3w mo\u017ce \u017cy\u0107 razem na stosunkowo niewielkim kontynencie, cz\u0119sto w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie tylko wtedy, je\u015bli ka\u017cdy przyjmie pewne wsp\u00f3lne regu\u0142y. Nigdy wcze\u015bniej nie by\u0142o lepszego czasu na optymizm w Europie. Obecna Europa&nbsp; ma nowe pokolenie przyw\u00f3dc\u00f3w, kszta\u0142tuje si\u0119 nowy konsensus. W \u015bwiecie po Auschwitz i Ko\u0142ymie cz\u0142owiek cz\u0142owiekowi nie mo\u017ce by\u0107 wrogiem. Wielkie tragedie, kt\u00f3rych byli\u015bmy \u015bwiadkami, zobowi\u0105zuj\u0105 nas do pami\u0119ci oraz do wyt\u0119\u017conej pracy na rzecz wzajemnego zrozumienia i pojednania.<\/p>\n\n\n\n<p>W dzisiejszej Europie jako ludzie r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144, kultur potrzebujemy siebie nawzajem, a tak s\u0142abo si\u0119 znamy. Kultury niekt\u00f3rych narod\u00f3w czy kraj\u00f3w s\u0105 prawie zupe\u0142nie nieznane w innych, a te bardziej znane bywaj\u0105 rozumiane w spos\u00f3b opaczny wedle nieprawdziwych schemat\u00f3w. \u017bydzi, chrze\u015bcijanie, muzu\u0142manie ma\u0142o wiedz\u0105 o sobie nawzajem. Aby szanowa\u0107 drugiego cz\u0142owieka, musimy przezwyci\u0119\u017ca\u0107 stereotypy trzeba przede wszystkim pozna\u0107 po to,&nbsp; by zrozumie\u0107 drugiego tak, jak on sam siebie rozumie. Nasz kontynent charakteryzuje napi\u0119cie, niekiedy konflikt mi\u0119dzy chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 a laick\u0105 wizj\u0105 cz\u0142owieka. Dialog mi\u0119dzy tymi dwiema koncepcjami jest mo\u017cliwy, nawet wtedy je\u015bli nie jest mo\u017cliwe pe\u0142ne porozumienie.<\/p>\n\n\n\n<p>Europa ma szans\u0119 wypracowa\u0107 na nowo wizj\u0119 swej przysz\u0142o\u015bci. Po 60 latach, sta\u0142a si\u0119 ona najwi\u0119kszym sojuszem politycznym, najwi\u0119kszym rynkiem na \u015bwiecie, kt\u00f3rej obywatele ciesz\u0105 si\u0119 demokracj\u0105, pokojem, wolno\u015bci\u0105 i dobrobytem. Warunkiem europejskiego sukcesu jest dostosowanie priorytet\u00f3w, obszar\u00f3w zainteresowa\u0144 do wyzwa\u0144 przed jakimi staj\u0105 narody europejskie. Istotne jest zademonstrowanie znaczenia Europy w XXI wieku oraz znalezienie najpierw politycznych odpowiedzi na te wyzwania, a potem realizowanie ich poprzez zmiany instytucjonalne. Europa jest dzisiaj w okresie podejmowania strategicznych decyzji. Dni dziel\u0105 nas od jednoznacznych&nbsp; rozstrzygni\u0119\u0107 dotycz\u0105cych nowego kszta\u0142tu instytucjonalnego. My Europejczycy w chwili gdy nasze pa\u0144stwa stoj\u0105 przed niebywa\u0142\u0105 szans\u0105 zjednoczenia podejmujemy propagowanie naszej komunikacji kulturowej i dzielenie si\u0119 wsp\u00f3lnymi warto\u015bciami.<\/p>\n\n\n\n<p>Przypomnijmy Arystotelesa i nauki jakich filozof udziela\u0142 swemu wychowankowi Aleksandrowi Macedo\u0144skiemu : <em>\u201eSzanuj obywateli jak przyjaci\u00f3\u0142, inaczej b\u0119d\u0105 tob\u0105 gardzi\u0107\u201d<\/em>. Wsp\u00f3lnot\u0119 demokratyczn\u0105 buduje si\u0119 na przekonaniu, \u017ce ka\u017cdego obywatela nale\u017cy uszanowa\u0107 bez wzgl\u0119du na jego narodowo\u015b\u0107, wyznania religijne czy przekonania.<br>Z szacunkiem nale\u017cy odnosi\u0107 si\u0119 do innych, tak\u017ce do obcych. Warto przypomnie\u0107 o tym, \u017ce narodowi, kt\u00f3ry si\u0119 boi ka\u017cdego powiewu p\u0142yn\u0105cego z zewn\u0105trz, ka\u017cdego obcego, grozi martwota i ca\u0142kowite wyobcowanie si\u0119 z rodziny europejskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00f3wi\u0142 wi\u0119c Arystoteles do Aleksandra Macedo\u0144skiego:&nbsp; <em>&#8222;Pragn\u0105\u0142bym, by\u015b poszed\u0142 za rad\u0105 Hezjoda, kt\u00f3ry wypowiedzia\u0142: czyni\u0107 dobrze jest zawsze lepiej ni\u017c czyni\u0107 \u017ale. Ty na pewno zwyci\u0119\u017cysz z\u0142o dobrem, nie uciekaj\u0105c si\u0119 do z\u0142a, i jest to szlachetniejsze z tych dw\u00f3ch zwyci\u0119stw, albowiem zwyci\u0119\u017canie z\u0142em jest surowo\u015bci\u0105, a zwyci\u0119\u017canie dobrem jest cnot\u0105&#8221;.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Idea \u201enowego przymierza wiary i rozumu\u201d, tak droga sercu Jana Paw\u0142a II, wydaje si\u0119 by\u0107 tak\u017ce \u201eleitmotivem\u201d pos\u0142ugi papieskiej Benedykta XVI \u2013 jest bardzo wa\u017cna i realna. Wszyscy jeste\u015bmy communio viatorum, braterstwem pielgrzym\u00f3w i dlatego czujemy potrzeb\u0119 i\u015b\u0107 naprz\u00f3d. Tradycji nie nale\u017cy pojmowa\u0107 jako rzeczy przesz\u0142ej, lecz jako rzecz \u017cyw\u0105<br>i aktualn\u0105, kt\u00f3ra czerpie z przysz\u0142o\u015bci i domaga si\u0119 nowego urzeczywistnienia odpowiadaj\u0105cego nowym warunkom.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>VII. Granice integracji europejskiej.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Drzwi do Unii Europejskiej je\u017celi istotnie ma by\u0107 ona europejska, powinny pozosta\u0107 otwarte. Mimo ca\u0142ej pot\u0119gi cywilizacyjnej, gospodarczej, politycznej Unii Europejskiej dla naszej przysz\u0142o\u015bci wa\u017cne jest jaka b\u0119dzie Ukraina i Rosja. Zrozumia\u0142ym jest jak wielkie znaczenie ma przyjazna, stabilna, demokratyczna Ukraina a tak\u017ce Rosja bez ci\u0105got imperialnych.<\/p>\n\n\n\n<p>Istotne jest aby uwra\u017cliwi\u0107, u\u015bwiadamiaj\u0105c Europejczykom jak wa\u017cna jest Ukraina \u2013 najwi\u0119kszy po Rosji&nbsp; kraj europejski. Tak wi\u0119c na nas&nbsp; w\u0119drowcach z Drogi Kr\u00f3lewskiej (Kupieckiego Szlaku Via Regia) spoczywa obowi\u0105zek wsparcia w wypracowaniu<br>i wypromowaniu programu dla Ukrainy. Przede wszystkim by pom\u00f3c demokracji na Ukrainie, Unia nie mo\u017ce twierdzi\u0107, \u017ce Europa ko\u0144czy si\u0119 na wschodnich granicach Polski, Bu\u0142garii czy Rumunii. Mamy dwa powody by w instytucjach europejskich walczy\u0107 o to, aby Unii Europejskiej nie zamyka\u0107. Po pierwsze pow\u00f3d moralny &#8211; skoro spo\u0142ecze\u0144stwa zachodnie pomaga\u0142y nam w latach 80, dzi\u015b mo\u017cemy sp\u0142aci\u0107 ten d\u0142ug pomagaj\u0105c s\u0105siadom ze Wschodu. Drugi pow\u00f3d jest pragmatyczny- stabilizowanie bezpo\u015bredniego s\u0105siedztwa Unii to dzia\u0142anie w najlepiej poj\u0119tym interesie Polski, Europy, Zachodu.<\/p>\n\n\n\n<p>Potrzebne jest zademonstrowanie jedno\u015bci, pomys\u0142owo\u015bci, determinacji, a tak\u017ce szerokiego spojrzenia nie tylko we w\u0142asnym interesie. Do tego zobowi\u0105zuje nas wsp\u00f3lna historia drogi Via Regia. Droga powinna by\u0107 otwarta dla wszystkich w imi\u0119 podstawowych warto\u015bci europejskich, humanistycznych zwi\u0105zanych z cz\u0142owiekiem, w imi\u0119 solidarno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>VIII. Powstanie ram organizacyjnych sieci.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Historia ma by\u0107 dla nas \u017ar\u00f3d\u0142em m\u0105dro\u015bci \u017cycia, winna nas przestrzega\u0107 i inspirowa\u0107. Podr\u00f3\u017cowanie Kupieckim Szlakiem Via Regia&nbsp; to nie tylko zwiedzanie ale i swoista wyprawa w przesz\u0142o\u015b\u0107, pe\u0142na refleksji w\u0119dr\u00f3wka. Zapoznanie si\u0119 z bogactwem dziedzictwa Via Regia pozwoli uczestnikowi pog\u0142\u0119bi\u0107 wiedz\u0119 o europejskich korzeniach i da inspiracj\u0119 do tworzenia tera\u017aniejszo\u015bci i przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Zgodno\u015b\u0107 w polityce prowadzonej przez Uni\u0119 Europejsk\u0105 jak r\u00f3wnie\u017c przez poszczeg\u00f3lne Pa\u0144stwa w podej\u015bciu do wsp\u00f3\u0142pracy region\u00f3w i ich rozwoju, oraz podej\u015bcie do globalnej wsp\u00f3\u0142pracy przez oddzia\u0142ywanie na rynek Euroazjatycki, daj\u0105 du\u017c\u0105 szans\u0119 na realizacj\u0119 przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 maj\u0105cych na celu integracj\u0119, rozw\u00f3j, promocj\u0119 miejsc poprzez nawi\u0105zanie do tradycji Kupieckiego Szlaku Via Regia.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Cz\u0142owiek&nbsp; bez historii jest martwy, \u015bwiadomi tej prawdy ju\u017c przed 15- tu laty d\u0105\u017cyli\u015bmy z \u017con\u0105 Krystyn\u0105 do odkrycia i \u201eodkurzenia\u201d przesz\u0142o\u015bci Kupieckiego Szlaku Via Regia \u2013 jako symbolu jedno\u015bci Region\u00f3w Europejskich. Zaproponowali\u015bmy bypo 300-letniej przerwieo\u017cywi\u0107 go jako pas o podwy\u017cszonej aktywno\u015bci spo\u0142eczno &#8211; gospodarczej, s\u0142u\u017c\u0105cy wykreowaniu europejskich, krajowych, regionalnych biegun\u00f3w wzrostu, funkcjonuj\u0105cy jako atrakcja turystyczna tak, by na powr\u00f3t sta\u0142 si\u0119 \u017cyciodajn\u0105 arteri\u0105 dla le\u017c\u0105cych na tej trasie miast i miasteczek. Dlatego podj\u0119li\u015bmy dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu stworzenie ram organizacyjno \u2013 prawnych na polskim odcinku drogi, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142y si\u0119 sukcesem doprowadzaj\u0105cym do za\u0142o\u017cenia stowarzyszenia jednostek samorz\u0105du terytorialnego (tj.: gmin, miast, powiat\u00f3w i wojew\u00f3dztw).<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;I Walne Zgromadzenie Stowarzyszenia Na Kupieckim Szlaku odby\u0142o si\u0119 w dniu 17 czerwca 2005 r. we Wroc\u0142awiu.&nbsp; Cz\u0142onkami za\u0142o\u017cycielami s\u0105: Boles\u0142awiec, Legnica, Wroc\u0142aw, Opole, Tarn\u00f3w, D\u0119bica, Krosno, Przeworsk, Jaros\u0142aw, Przemy\u015bl oraz Powiat Jaros\u0142awski. Powstanie Stowarzyszenia&nbsp; ma na celu skoordynowanie oraz wzajemne wsparcie dzia\u0142a\u0144 promocyjnych, rozwojowych, inwestycyjnych w zakresie kultury, nauki, turystyki, gospodarki, gmin i region\u00f3w po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c historycznego szlaku handlowego wiod\u0105cego z Niemiec nad Morze Czarne. Inicjatywa zmierza do wykazania strategicznego znaczenia trasy A-4, oraz podkre\u015blenia atrakcyjno\u015bci teren\u00f3w po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c jej biegu. Wsp\u00f3\u0142praca opiera\u0107 si\u0119 b\u0119dzie na bazie tradycji historycznej g\u0142\u00f3wnego szlaku handlowego Europy. Rozw\u00f3j trasy A-4 jako realnej alternatywy do pozosta\u0142ych europejskich po\u0142\u0105cze\u0144 komunikacyjnych ma by\u0107 podstaw\u0105 rozwoju gospodarczego i spo\u0142ecznego ca\u0142ego obszaru wzd\u0142u\u017c&nbsp; tej drogi.<\/p>\n\n\n\n<p>Podkre\u015blenie, umacnianie poczucia europejskiej jedno\u015bci, uniwersalno\u015bci<br>z&nbsp; jednoczesnym akcentowaniem i wykazaniem unikatowo\u015bci i wyj\u0105tkowo\u015bci region\u00f3w le\u017c\u0105cych na dawnym szlaku handlowym b\u0119dzie pomocne w promocji samorz\u0105d\u00f3w zrzeszonych w Stowarzyszeniu. Wsp\u00f3lne dzia\u0142ania samorz\u0105d\u00f3w zwi\u0119ksz\u0105 szanse rozwojowe gmin i region\u00f3w. Szczeg\u00f3\u0142owy zakres cel\u00f3w, zada\u0144 oraz sposob\u00f3w ich realizacji zawiera Statut Stowarzyszenia. Kanw\u0105, inspiracj\u0105 okre\u015blaj\u0105c\u0105 cele oraz potrzeb\u0119&nbsp; powo\u0142aniaStowarzyszenia by\u0142 program \u201eNa Kupieckim Szlaku Via Regia\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Podstawowym przes\u0142aniem projektu jest marka<\/em>: Kupiecki Szlak Via Regia jako nowe narz\u0119dzie promocji, wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzynarodowej, integracji miast i region\u00f3w<\/p>\n\n\n\n<p>My\u015bl przewodnia Projektu:<\/p>\n\n\n\n<p>WSP\u00d3LNA PRZESZ\u0141O\u015a\u0106 \u2013 WSP\u00d3LNA DROGA \u2013 WSP\u00d3LNA PRZYSZ\u0141O\u015a\u0106<\/p>\n\n\n\n<p>Temat podstawowy<\/p>\n\n\n\n<p>Celem projektu jest:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wzmocnienie poczucia europejskiej jedno\u015bci uczestnicz\u0105cych region\u00f3w<br>a jednocze\u015bnie podkre\u015blenie ich odmienno\u015bci i wyj\u0105tkowo\u015bci, zw\u0142aszcza w sferze tradycji i kultury.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wykreowanie znaczenia szlaku komunikacyjnego (A-4) jako alternatywy dla pozosta\u0142ych po\u0142\u0105cze\u0144 europejskich \u2013 jako pasa o podwy\u017cszonej aktywno\u015bci spo\u0142eczno-gospodarczej.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Identyfikacja potrzeb, zamierze\u0144 inwestycyjnych &#8211; wykreowanie europejskich, krajowych i regionalnych biegun\u00f3w wzrostu.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Rozw\u00f3j komunikacji oraz budowa informacyjnej bazy danych dla rozwoju wsp\u00f3\u0142pracy pomi\u0119dzy regionami, miastami.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Tworzenie szeroko rozumianej platformy wymiany \u201eDobrych Praktyk\u201d i rozpoznania rynku.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Odrodzenie i reaktywowanie historycznego szlaku handlowego biegn\u0105cego z zachodu&nbsp; na wsch\u00f3d, kt\u00f3ry w latach swojej \u015bwietno\u015bci przysparza\u0142 wielkich dochod\u00f3w w\u0119druj\u0105cym kupcom i rodom mieszcza\u0144skim wielu miast.<\/p>\n\n\n\n<p>Organizatorzy<\/p>\n\n\n\n<p>Komitet Organizacyjny w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodz\u0105 przedstawiciele: samorz\u0105d\u00f3w miast, region\u00f3w uczestnicz\u0105cych, stowarzysze\u0144 jednostek samorz\u0105du terytorialnego, kulturalnych, naukowych, gospodarczych, plac\u00f3wek o\u015bwiaty, kultury, sportu, lokalnych organizacji turystycznych i inni.<\/p>\n\n\n\n<p>Bud\u017cet imprezy<\/p>\n\n\n\n<p>a)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; bud\u017cet lokalny: samorz\u0105d miejski, powiatowy, sponsorzy strategiczni, media, podmioty gospodarcze i inni,<\/p>\n\n\n\n<p>b)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; bud\u017cet regionalny: urz\u0105d marsza\u0142kowski, sponsorzy strategiczni, media, podmioty gospodarcze, regionalne organizacje turystyczne, agencje gospodarcze, regionalne izby przemys\u0142owo-handlowe i inni,<\/p>\n\n\n\n<p>c)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; dofinansowanie ze \u015brodk\u00f3w Unii Europejskiej &#8211; wsp\u00f3\u0142praca mi\u0119dzyregionalna, z bud\u017cetu instytucji centralnych, fundacji o zasi\u0119gu og\u00f3lnopolskim i mi\u0119dzynarodowym i inni.<\/p>\n\n\n\n<p>Ramy organizacyjne<\/p>\n\n\n\n<p>a)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Proponowane miasta, regiony partnerskie le\u017c\u0105ce wzd\u0142u\u017c Kupieckiego Szlaku Via Regia.<\/p>\n\n\n\n<p>b)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Termin imprezy: corocznie od maja do pa\u017adziernika, ka\u017cda impreza miejska powinna trwa\u0107 3 &#8211; 4 dni&nbsp; w kolejne weekendy.<\/p>\n\n\n\n<p>c)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Trasa imprezy \u201eNA KUPIECKIM SZLAKU\u201d impreza (jarmark) odbywaj\u0105cy si\u0119 kolejno w ka\u017cdym z miast partnerskich na szlaku od Zachodu na Wsch\u00f3d, coroczna impreza, kt\u00f3rej program rozpoczyna\u0107 si\u0119 b\u0119dzie raz na zachodzie szlaku, natomiast w kolejnym roku na wschodzie szlaku.<\/p>\n\n\n\n<p>d)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; W ka\u017cdym&nbsp; mie\u015bcie uczestnicz\u0105 wystawcy tylko z miast partnerskich&nbsp; promuj\u0105c dorobek wielu \u015brodowisk zwi\u0105zanych z danym miastem i regionem.<\/p>\n\n\n\n<p>e)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Charakter wystaw: propozycje gospodarczo \u2013 kulturalno \u2013 turystyczne przedstawiane&nbsp; firmom i mieszka\u0144com.<\/p>\n\n\n\n<p>f)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; W ramach imprezy planowane s\u0105 konferencje naukowe, gospodarcze, panele, seminaria, itp.<\/p>\n\n\n\n<p>g)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Podejmowanie dzia\u0142a\u0144 integruj\u0105cych spo\u0142eczno\u015b\u0107 lokaln\u0105, regionaln\u0105, oraz promocja<br>i wzmacnianie idei integracji europejskiej w krajach aspiruj\u0105cych.<\/p>\n\n\n\n<p>h)&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Prace badawcze i studyjne w celu opracowania strategii rozwoju gospodarczo-&nbsp; przestrzennego (opracowanie strategii kr\u00f3tko, \u015brednio i d\u0142ugoterminowych) oraz budowanie bazy tzw. \u201eDobrych praktyk\u201d i monitorowanie ich poprzez badania zar\u00f3wno<br>o charakterze rynkowym (mo\u017cliwo\u015bci rozwoju rynku, pojemno\u015bci, jako\u015bci), a tak\u017ce spo\u0142ecznym (poznanie struktur konsument\u00f3w, ich preferencji, mo\u017cliwo\u015bci zaspokojenia ich potrzeb).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>IX. Szansa rozwoju&nbsp; Kupieckiego Szlaku Via Regia.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dzisiaj jedn\u0105 z szans rozwoju dla naszych miast i region\u00f3w jest niew\u0105tpliwie usytuowanie w pa\u015bmie uznanym przez Uni\u0119 Europejsk\u0105 za priorytetowy dla rozwoju gospodarczego Europy.&nbsp; Infrastruktura, maj\u0105ca&nbsp; powsta\u0107 w ci\u0105gu siedmiu lat w ramach perspektywy bud\u017cetowej 2007-2013 powinna by\u0107 trampolin\u0105, od kt\u00f3rej polskie regiony Kupieckiego Szlaku Via Regia powinny&nbsp; si\u0119 \u201eodbi\u0107\u201d, do szybkiego rozwoju w globalnej gospodarce. Inwestowanie&nbsp; w drogi, lotniska, kolej, b\u0119d\u0105ce cz\u0119\u015bci\u0105 transeuropejskich sieci transportowych maj\u0105 nie tylko zaktywizowa\u0107 te regiony, ale tak\u017ce w\u0142\u0105czy\u0107 do europejskiego systemu transportowego poprzez mi\u0119dzy innymi: autostrad\u0119 A4, obwodnice, lotniska (Wroc\u0142aw, Katowice, Krak\u00f3w, Rzesz\u00f3w), modernizacj\u0119 szlaku E30, zakup taboru itd.<\/p>\n\n\n\n<p>Nasze regiony maj\u0105 du\u017c\u0105 szans\u0119 na zaj\u0119cie dobrej pozycji w coraz ostrzejszej rywalizacji o pozyskanie turyst\u00f3w. Wystarczy wykorzysta\u0107 korzystne po\u0142o\u017cenie w \u015brodku kontynentu, znaczny potencja\u0142 kulturowy, dobrze zachowane \u015brodowisko naturalne. W\u0142\u0105czenie w struktury rynku wewn\u0119trznego Unii Europejskiej czyni z naszych teren\u00f3w atrakcyjne miejsce do zwiedzania, wypoczynku, zar\u00f3wno dla turyst\u00f3w krajowych jak<br>i zagranicznych. Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c zauwa\u017cy\u0107 ogromny potencja\u0142 rozwojowy polskich miast tkwi\u0105cy w dw\u00f3ch metropoliach, oraz dynamiczn\u0105 grup\u0119 \u015brednich miast o znakomitych walorach turystycznych min. Boles\u0142awiec, Legnica Opole, Aglomeracja \u015al\u0105ska, Tarn\u00f3w, Rzesz\u00f3w, Krosno, D\u0119bica, Przeworsk, Jaros\u0142aw, Przemy\u015bl.&nbsp; Ponadto nale\u017cy dostrzec<br>i wykorzysta\u0107 szans\u0119 wynikaj\u0105c\u0105 z wielkich przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 takich jak: III Sakso\u0144ska Wystawa Krajowa Via Regia 2010 G\u00f6rlitz (Niemcy) Mistrzostwa Europy Euro 2012, (Polska<br>i Ukraina),&nbsp; Europejska Stolica Kultury 2016, ( Polska i Hiszpania) oraz wykorzysta\u0107 fakt uznania Via Regia za Szlak Kulturowy Rady Europy, a tym samym wpisany w dzia\u0142ania Rady na rzecz promocji to\u017csamo\u015bci europejskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Osi\u0105gni\u0119cie znacz\u0105cej pozycji konkurencyjnej na wsp\u00f3\u0142czesnym rynku turystycznym wymaga stosowania wielop\u0142aszczyznowego spojrzenia. Jego wynikiem stanie si\u0119 tworzenie produkt\u00f3w zespalaj\u0105cych r\u00f3\u017cne sk\u0142adowe takie jak: atrakcje, us\u0142ugi, infrastruktura, dost\u0119pno\u015b\u0107 komunikacyjna, informacja. Rozw\u00f3j turystyki w r\u00f3wnym stopniu jest uzale\u017cniony od zdolno\u015bci do wykorzystania kulturowych, \u015brodowiskowych atut\u00f3w Europy i region\u00f3w, jak te\u017c umiej\u0119tno\u015bci tworzenia i promowania nowych atrakcji. Powstawanie produkt\u00f3w wykorzystuj\u0105cych w spos\u00f3b zr\u00f3wnowa\u017cony specyficzne walory region\u00f3w Europy prowadzi\u0107 b\u0119dzie do umacniania znanych polskich i europejskich&nbsp; destynacji turystycznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Kupiecki Szlak Via Regia m\u00f3wi nam, \u017ce pierwszorz\u0119dne znaczenie&nbsp; ma gospodarcze, turystyczne i kulturalne obcowanie z materialnym oraz kulturowym bogactwem drogi, jej symbolik\u0105, histori\u0105 i dniem dzisiejszym. Odr\u00f3\u017cnia si\u0119 od innych tras turystycznych przede wszystkim tym, \u017ce nie jest jedynie produktem turystycznym, lecz t\u0119tni\u0105cym \u017cyciem traktem komunikacji europejskiej. Bogactwo urbanistyczne jest oznak\u0105 znaczenia gospodarczego, kt\u00f3re warunkuje kulturalny i turystyczny urok tej drogi oraz miejsc wzd\u0142u\u017c niej po\u0142o\u017conych. Ogromna ilo\u015b\u0107 zabytk\u00f3w \u015bwiadczy o zagospodarowywaniu tej przestrzeni od tysi\u0105cleci, bogate w eksponaty muzea, teatry, biblioteki s\u0105 skarbcami naszej kultury. Na ka\u017cdym kroku mo\u017cna odczu\u0107 jak blisko s\u0105 po\u0142\u0105czone losy naszych narod\u00f3w i w jaki spos\u00f3b wp\u0142ywa\u0142y przez wieki na siebie : raz buduj\u0105co a raz niszcz\u0105co.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>X. Podsumowanie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W pa\u017adzierniku 2007 roku&nbsp; w Jaros\u0142awiu&nbsp; odby\u0142a si\u0119 Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWsp\u00f3lna przesz\u0142o\u015b\u0107, wsp\u00f3lna droga, wsp\u00f3lna przysz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 integracja region\u00f3w\u201d. Wzi\u0119li w niej udzia\u0142 przedstawiciele w\u0142adz i organizacji zagranicznych, m.in. hiszpa\u0144skiego instytutu INORDE z Ourense, Europejskiego Instytutu Turystyki z Niemiec oraz Ukrainy.<\/p>\n\n\n\n<p>Przewodnim tematem konferencji by\u0142 Szlak Via Regia oraz ogromny potencja\u0142 region\u00f3w po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c szlaku. Omawiane by\u0142y zar\u00f3wno aspekty zwi\u0105zane z poziomem rozwoju spo\u0142eczno-gospodarczego region\u00f3w, uwarunkowaniami historycznymi obszar\u00f3w po\u0142o\u017conych na szlakach handlowych, jak i ich walorami turystycznymi. Zagraniczni go\u015bcie podzielili si\u0119 swoim do\u015bwiadczeniem w tworzeniu transgranicznych szlak\u00f3w turystycznych oraz przedstawili efekty realizacji tego typu projekt\u00f3w w Hiszpanii i Portugalii. Poruszona by\u0142a kwestia mo\u017cliwo\u015bci finansowania transgranicznych projekt\u00f3w w latach 2007-2015,<br>a tak\u017ce zagadnienia dotycz\u0105ce procesu budowania szlak\u00f3w jako markowych produkt\u00f3w turystycznych. Konferencja stanowi\u0142a swoistego rodzaju inauguracj\u0119 powstania \u201eEuropejskiej Grupy Wsparcia\u201d dla procesu budowania transeuropejskiego szlaku Via Regia. Plany Stowarzyszenia \u201eNa Kupieckim Szlaku\u201d obejmuj\u0105 mi\u0119dzy innymi opracowanie<br>i wdro\u017cenie strategii Szlaku Via Regia, przy wsp\u00f3\u0142pracy z partnerami z Hiszpanii, Portugalii, Francji, Ukrainy i Niemiec.<\/p>\n\n\n\n<p>Wsp\u00f3\u0142czesnych Europejczyk\u00f3w, nasz\u0105 generacj\u0119 spotka\u0142o wielkie szcz\u0119\u015bcie \u017cycia w czasie gdy spe\u0142niaj\u0105 si\u0119 wielkie marzenia ojc\u00f3w dzisiejszej Unii Europejskiej aby nasz kontynent zamieszkiwali ludzie odpowiedzialni, pojednani, odczuwaj\u0105cy i rozumiej\u0105cy wsp\u00f3lnot\u0119 los\u00f3w wszystkich jego mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bibliografia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Henryk Samsonowicz, Andrzej Wycza\u0144ski, Janusz Tazbir, Jacek Staszewski, Tomasz Kizwalter, Tomasz Na\u0142\u0119cz, Andrzej Paczkowski, Andrzej Chwalba, Warszawa, 2007, <em>Historia Polski. T. 1 \u2013 2.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, 2007, <em>Agenda Terytorialna Unii Europejskiej<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, 2007, <em>Karta Lipska<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, 2007, <em>Dokumenty Strategiczne i Programowe Unii Europejskiej.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, 2006, <em>Strategia Rozwoju Kraju.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, 2006, <em>Narodowa Strategia Sp\u00f3jno\u015bci<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Henryk Samsonowicz, Pozna\u0144, 2006, <em>\u017bycie miasta \u015bredniowiecznego<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Fernand Braudel, Warszawa, 2006, <em>Gramatyka cywilizacji.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Dziennik Urz\u0119dowy Unii Europejskiej, 2004, <em>Konstytucja Unii Europejskiej<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Dziubi\u0144ski Andrzej, Wroc\u0142aw,1998, <em>Na szlakach Orientu. Handel mi\u0119dzy Polsk\u0105<br>a Imperium Osma\u0144skim w XVI-XVIII wieku.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Krystyna i Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144, Jaros\u0142aw,1998, <em>Na Kupieckim Szlaku Via Regia<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Krystyna i Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144, Jaros\u0142aw,1996, <em>\u201eEuropa \u2013Ma\u0142opolska &#8211; Ruski Szlak\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Krystyna i Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144, Jaros\u0142aw,1994, <em>Jaros\u0142aw \u2013 Magiczne Miasto<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Fernand Braudel, Warszawa,1992, <em>Kultura materialna, gospodarka i kapitalizm XV-XVIII wiek, T 1 \u2013 3.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Henryk Samsonowicz, Warszawa, 1973, <em>Przemiany osi dro\u017cnych w Polsce p\u00f3\u017anego \u015bredniowiecza.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Jeanin Pierre, Warszawa, 1967, <em>Kupcy w XVI wieku.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Artur Wagner, Lw\u00f3w, 1929, <em>Handel dawnego Jaros\u0142awia.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>https:\/\/youtu.be\/VMNxnM4-CV8 Wsp\u00f3lna Przesz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 Wsp\u00f3lna Droga&nbsp;\u2013 Wsp\u00f3lna Przysz\u0142o\u015b\u0107 mgr Krystyna Mo\u017cd\u017ce\u0144 mgr Zbigniew Mo\u017cd\u017ce\u0144 I. Wst\u0119p Kupiecki Szlak Via Regia, kt\u00f3rym ludzie z towarami, kultur\u0105, religi\u0105 i obyczajami przemierzali w karawanach kupieckich tysi\u0105ce kilometr\u00f3w dziel\u0105cych Europ\u0119 i Azj\u0119, stanowi\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy o \u015bwiecie, po\u017cywk\u0119 tw\u00f3rczego rozwoju, lekarstwo na zab\u00f3jcz\u0105 chorob\u0119 za\u015bciankowo\u015bci.&nbsp; Ten niezwyk\u0142y trakt by\u0142&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/fdk.org.pl\/?page_id=308\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Kupiecki Szlak Via Regia<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-308","page","type-page","status-publish","hentry","entry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/308","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=308"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/308\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":602,"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/308\/revisions\/602"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fdk.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=308"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}